98 
ENTOMOLOGISCHE BERICHTEN. 
Endromis versicolora L. 
Van deze fraaie en zeldzame soort heb ik in 1917 en 
1918 nogal eenige ondervinding opgedaan en acht ik het 
niet ondienstig een en ander hier mede te deelen. 
Alhoewel deze vlinder op verscheidene plaatsen in ons 
land in de provinciën Overijsel, Gelderland, Utrecht, Noord- 
Brabant en Limburg aangetroffen is, blijft het eene soort, 
die men slechts nu en dan aantreft. Hier op de Veluwe, 
een echt berkenland, heb ik de rupsen het eerst in 1889 ge- 
vonden. Nadat ik mij in April 191 2 voorgoed op „Schovenhorst” 
gevestigd had, heb ik jaarlijks naar Endromis - rupsen uit- 
gekeken, doch zonder succes, totdat in 1917 (zie Verslag 
der Wintervergadering van 17 Februari 1918) 
mijn zoon en ik op twee plaatsen in mijne omgeving rupsen 
en op eene derde plaats eene reeks uitgekomen eieren aan- 
troffen, terwijl aldaar de rupsen reeds verpopt waren. Het 
aantal gevonden rupsen bedroeg 17, waarvan er 2 gepre- 
pareerd werden. De overige 1 5 leverden even zooveel poppen, 
die allen uitkwamen. Geen der poppen herbergde een parasiet. 
Na de overwintering dezer poppen op eene plaats, waar 
nimmer gestookt wordt, zag ik er het eerst op 6 Maart 1918 
naar om. 
De rupsen hadden zich op het zand harer verblijfplaats, 
onder tegen de daarin aanwezige dorre bladeren, ingesponnen. 
Het viel mij onmiddellijk op, dat alle poppen bijna halverlijvc 
uit de cocons staken, waaruit ik afleidde, dat het uitkomen 
zeer aanstaande was. Dit bleek ook, daar reeds dienzelfden 
avond een vrouwelijke vlinder verscheen. 
In de eerstvolgende dagen ontwikkelden zich alle l 5 vlinders; 
de laatste exemplaren op 18 Maart. Het blijkt hieruit, daar 
ook deze op 6 Maart reeds uit den cocon staken, dat de 
poppen reeds v r ij lang voor het uitkomen zich naar 
buiten werken, wat alleszins merkwaardig is. De meeste 
poppen toch, die dit gewoon zijn te doen, komen pas te 
voorschijn als de vlinder zéér spoedig zal uitkomen, niet 
een paar weken te voren. 
De ontwikkeling der uitgekomen imagines duurde 
vrij lang en als dan de vleugels „volgroeid’ - waren, hielden 
zij ze soms nog wel een paar uur opwaarts geklapt, alvorens 
