234 
ENTOMOLOGISCHE BERICHTEN. 
Lymantria dispar L., die niet paarden, zich niet verplaatsten, 
doch op de plek, waar zij waren neergezet, stierven. Hierop 
laat de heer M. volgen : ,,De dezer soort maken dus van 
,,de vleugels geenerlei gebruik voor plaatsverandering, en 
„toch zijn de vleugels zoo goed ontwikkeld. Het laatste is 
„ook het geval bij de trage ÇÇ van Lasiocampa e. a. Er 
„rijst de vraag, waarom de vleugels in deze gevallen geen 
„reductie ondergaan”. 
Nu de geachte schrijver niet alleen over L. dis par spreekt, 
maar er ook andere „trage” soorten bij haalt en van deze 
alle veronderstelt, dat de wijfjes de vleugels niet voor plaats- 
verandering gebruiken, en vervolgens eene theorie over 
mogelijke andere functies der vleugels opbouwt, moge het 
mij vergund zijn, het een en ander over het vliegvermogen 
van vrouwelijke zwaarlijvige vlinders uit mijne veeljarige 
entomologische ondervinding mede te deelen. 
Allereerst merk ik echter op, dat de heer M. alleen geëx- 
perimenteerd heeft met onbevruchte wijfjes. En nu is 
mijne ondervinding, uitzonderingen voorbehouden, dat het 
gedrag der wijfjes vóór en nà de paring niet hetzelfde is. In 
het algemeen kan men wel zeggen, dat bij de manlijke 
vlinders het vliegvermogen vóór alles gebruikt wordt, om de 
wijfjes op te sporen, terwijl het bij deze laatste inzonderheid 
dienst doet, om — na de paring — de eieren te brengen waar 
zulks behoort te geschieden. Heel wat vrouwelijke vlinders 
vliegen weinig of niet vóór de paring; integendeel, zij „zetten 
zich er voor” ; zij nemen dan een bepaalden stand aan en 
voeren met het achterlijf bewegingen uit, waarbij naar alle 
waarschijnlijkheid geuren worden afgegeven. Daardoor worden 
de rondvliegende mannetjes aangelokt en de paring heeft in 
den regel binnen het eerste etmaal van het leven der 
vrouwelijke imago plaats. Daarna komt het vliegvermogen 
der wijfjes aan de beurt. 
Natuurlijk is deze regel ook niet zonder uitzonderingen ; 
de dagvlinders gedragen zich b.v. anders ; sommige als 
imago overwinterende vlinders paren eerst na den winter, 
enz. Dat doet hier nu echter niets ter zake, want juist de 
groepen, welke soorten met zeer zwaarlijvige wijfjes tellen, 
behooren tot degene, waar de mannetjes in het opsporen 
