VAN DE R' E L M U I S. 
93> 
tien gezakt : nu weet men , dat de warmte van den menfch en van de mees- 
te dieren , die vleefch en bloed hebben , op alle tyden dertig graaden te bo- 
ven gaat ; het is derhalven geen wonder , dat deze dieren j die in vergelyking 
van anderen zo weinig warmte hebben, in een ftaatvan verftyving;of verdoo- 
ving vallen, zodra die weinige inwendige warmte door de uitwendige warm- 
te der lugt niet meer onderfteund en geholpen wordt , en dat gebeurt wan- 
neer de thermometer niet meer dan op tien of elf graaden boven ’t vries- 
punt is: dit is de waare oorzaak van de verdooving dezer dieren, eene oor- 
zaak, daar men onkundig van was, en die zig egter algemeen uitftrekt tot 
alle dieren , die , geduurende den winter , flaapen ; want wy hebben dezelve 
waargenomen in de relmuizen , in de eegels , in de vledermiiizen ; en fchoon 
wy geene gelegenheid gehad hebben om dit op het marmeldier te beproeven , 
ben ik egter overtuigd, dat hetzelve een koud bloed heeft, gelyk de andere, 
naardien het even als deze, aan denzelfden ftaat van verdooving, geduu* 
rende den winter , onderheevig is. 
Die verdooving duurt zo lang als de oorzaak aanhoudt , die dezelve 
voortbrengt , en eindigt met de koude : eenige graaden warmte boven de tien 
of twaalf zyn genoeg om deze dieren weder leevendig te maaken , en zo men 
hen, deswunters, in eene zeer warme plaats houdt, vcrttyven zy in ’t ge- 
heel niet; zy gaan en komen , zy eeten en flaapen alleenlyk van tyd tot _tyd , 
gelyk alle andere dieren. Wanneer zy de koude voelen, fluiten zy zig in 
een, en rollen zig als tot een bal, om minder oppervlakte aan de lugt te 
bieden , en een weinig warmte te behouden : het is dus , dat men hen des 
winters vindt in de holle hoornen en in de gaten der muuren , die op ’t zuiden 
ftaan ; zy liggen daar in als ballen , en zonder eenige beweeging , op mofch 
en bladen , men vat hen , men houdt ben , men rolt hen , zonder dat zy zig 
beweegen , zonder dat zy zig uitflrekken ; niets kan hen uit hunne verdoo- 
ving doen herkomen , dan eene zagte , en langzaam aangezette , warmte ; zy 
fterven, wanneer men hen eensklaps by ’t vuur brengt,- men moet, om hen 
te doen leeven , hen napswyze daar toe. doen naderen. Schoon zy in dezen 
ttaat zonder eenige beweeging zyn, fchoon zy de. oogen geflooten hebben, 
en van alle gebruik der zintuigen beroofd fchynen, voelen zy egter de fmart, 
zo die zeer leevendig is ; betkvvetfen, het branden, doet hen eene bewee- 
ging van famentrekking. maaken , en een kleinen doffen fchreeuw uitgeeven, 
welken zy zelfs verfcheidenmaal herhaalen: de inwendige gevoeligheid blyft 
derhalven beftaan, zo wel als de werking van het hart en de longen; het 
is evenwel tc vermoeden , dat die leevensbeweeging in dezen ftaat van ver- 
dooving niet met dezelfde kragt, en hetzelfde vermogen, werken, als in 
den gewoonen ftaat ; de omloop heeft waarfchynlyk geen plaats dan in ds 
grootfte vaaten, de aderahaaling is zwak en traag, de aflcheidingen zyn zeer 
flauw en weinig, en daar hebben geene uitwerpzels plaats: de doorvvaafle- 
ming ftaat ook byna ftil, dewyl zy verlcbeiden maanden zonder eeten door- 
brengen, het welk niet zoude kunnen gefchieden, zo zy , in dezen tyd van 
vaften, naar evenredigheid, zo veel van hunne zelfftandigheid verloeren als 
op andere tyden , tvaarin zy dat verlies door het neenien van voedzel herftel- 
L^:. zy verliezen ’er egter iets van, dewyl zy , in al te lange winters ,Jn him-r- 
M 3. 
