93 
DE PANTHERA, DE ONCA EN DE LOUWAARD. 
zaamer inborft, hy wordt meer bedwongen dan tam gemaakt, en legt ter- 
'vyl men hen? tot de jagt afrigt, zyne vvoefte geaartheid nooit geheellyk af 
(P): men heeft veele zorg noodig om hem af te rigten , en nog meer behoed- 
zaamheid om hem te beftieien, en te oeffenen; men voert hem op eene kar, in 
een kooi geflooten , waarvan men hem de deur opent , wanneer het wild zig^ 
Vertoont hy fpringt fnellyk naar het beeft , bereikt het gemeenlyk met drie 
of vier fprongen , werpt het neder, en verworgt het, maar zo hy zyn fiag 
mift wordt hy woedend en werpt zig zomtyds op zyn meefter, die dat gevaar 
gemeenlyk voorkomt met eenige ftukken vleefch of leevende dieren, gelyk 
>. vleefch gevo3i; wy zyn dikwlls met hen op de gr.zeüen-jagt geweeft , en hebben ons groo- 
•< teiyks verwonderd over her fraay gevegt tuflcheii deze dieren , byzon Jeriyk over de behen- 
>i digheld , waarmede de gazelle zig met haare harde hoornen tegen den pardel wiflte ver vee- 
u ren, fchoon zy eindelyk , ten uiterrten vermoeid, bezwyken en fterven moeit .... Na* 
)■ derhand hebben wy te Cüro een vrouw gezien, die vyf jongen van eene panthera van een 
». Arabier gekogt hadt , en als katten opvoedde Zy waren allen voonreiFeiyk; 
•, Ichoon, hebbende eene wicagtige kleur met kleine ronde vlakken over hetgeheele lighaam 
»> verfpreid Wy hebben weinig verfchil tuflehen een pardel en panther kunnen be» 
<1 merken, de panther is grooter, en over het geheele lighaam en het hoofd veel forfcher”. 
pRosrER Alpinus Bijl. Egypt, Part. I. Lugdun. Batav. 1735. pag. 238. 
,, Ik heb van zeker ooggeruigo aan ’t Franfche hof gehoord, dat 'er luipaarden van twee*. 
„ derhands foorc onderhouden worden, die alleen in grootte vcrfchillen, dat de grootite eea 
4, kalf in lyvigheiJ evenaaren, maar laager op de pooten en langer zyn, terivyl de kleinere 
„ foort nader by de grootte van den hond komen en dat 'er van die laacflen , om den Koning 
„ te verraaaken, zomtyds door een jager te piard een voor de jagt gebruikt wordt; hy voert 
I, het dier op een kuffen van ftroo of hair agter zig , en houdt het met een ketting vaft , zodra 
>, zig dan een h.aas vertoont wordt het losgelaaten , en met eenige weinige fterke fprongen 
» vindt deze zig agterhaald en geworgd”. Gesner Hiji. Qmdr. pag. 831. 
Emanuel, Koning van Portugal, zondt aan Leo den Xden een panther op de jagt afgerigt. 
Hijl. dss Conquetes des Portugais, par Is P. Lafiteau Paris 1733. X. pag. 525. Die pan- 
thfcr was een onca, want da genoemde Schryver zegt ook, dat men zig in Perfie van den on- 
ca of panther bedient om de gazslles te jaagen ; dat men deze dieren uit Arabie laat komen , 
en dat zy zo tam zyn, dat men hen agter zig op 't paard kan medevoeren. 
Cp"' „ Wy hebben tygers gezien, die uit Ethyopie naar Egypte gevoerd waren, fchoon de- 
1) zelve zig op geenerhande wyzc laatcn temmen, noch ooit hunne woede natuur verlaaten; 
zy zyn in geftaltc zeer gelyk aan de leeuwinnen en van eene witagtige kleur, met ronde 
» geelagtige vlakken bezaaid, maar zy zyn grooter dan de leeuwinnen”. Prosper Alpi.vus 
liijl. Egypt. pag. 237. 
» Wanneer men eenige gazelles ontdekt heeft, tragt men dezelve aan den luipaard le doen 
» bemerken, welken men op een kiein karretje .a.ineen keten vafthoudt; dat iiftige dier fnelc 
»' dezelve niet aanffonds na,, zo als men zig ligcelyk verbeelden zoude, maar het maakt wen- 
” dingen en draaiien , het verbergt zig , het kromt zig om hen naby te komen en te verras • 
•> fen ; en dewyl liy in ftaat is om vyf of zes fprongen of vlugren , om zo te fpreeken, met ee- 
» ne ongelooflyke vaardigheii te doen, zo werpt hy zig, zodra hy oordeelt zyn prooy onder 
>> zyn bereik te hebben , op denzelven , verworgt de gazelle , en verzad.gt zig met het bioed , 
>' het hart, en de lever; en zo hy zyn flag mid, het welk vry dikwils gebeurt, blyi't hy dok 
» ftil daan, ook zoude het vrugtloos zyn , dat hy hen met loopen poogde te agterhaalen, de* 
wyi de gazelles beter en langer loopen kunnen dan hy; de luecder of bellierder komt ver. 
» ^'olgens zagtjes by hem; hy lireelt en liefkood hem , en werpt hem eenige dukken vleefch 
•> toe; Lt'rvvyl hy hem dus bezig houdt, werpt hyhem de bnl of wrong, die hem ilecogenbe. 
y '^ckt, over ’c hoofd, ketent hem, en brengt hem weder als te voren op het karretje”. 
de Bernier da?is U Mogol Amd. 1710. Tom. II. pag. 243 - env. Hst fchynt van de 
Sïoote panthera te zyn, dat de Hr. Bernier hier fpreekt, omdat het niet noodig is met de 
°®ca 20 vetle voorzorgen te gebruiken, als bier op het einde van dit berigc vi'orden aange- 
