4 
de natuurlyke historie 
entegen, indien men zyne oogen veilige op dat, ’c welk verll af is, zal men het 
enkeld zien , tervvyl men het naaft by zynde voorwerp terzelfder tyd dubbeld zal zien. 
Ditbewyil ook duidelyk, dat wy inderdaad alle voorwerpen, fchoon wy dezelve* 
als enkelde beoordeelen., dubbeld zien, en dat wy dezelve zien, alwaar zy wezend- 
lyk nietzyn, fchoon wy dezelve oordeelen daar te zyn, alwaar dezelve inderdaad 
bedaan. iiyaldien liet zintuig van Iret gevoel derhalven het zintuig des gezigts niet 
in alle gelegenheden verbeterde, zouden wy ons gelladig vergiflen over de rigting 
der voorwerpen, over derzelver getal, en zelfs over hunne plaats, wy zouden de- 
zelve oordeelen omgekeerd te zyn , wy zouden hen dubbeld oordeelen , en wy zou- 
terregter en ter linkerhand van de plaats, welk zy we- 
zendlyk bellaan; en byaldien wy, in plaats van twee oogen, honderd hadden, 
zouden wy eveneens de voorwerpen enkeld oordeelen, fchoon wy dezelve honderd* 
maal verdubbeld, zagen. 
Daar wordt dan in yder oog een beeld van het voorwerp geformeerd: enterwyl 
die beelden op die dcelen van het netvlies, vallen, die aan malkanderen beantwoor- 
deii^ dat IS te .zeggen 5 die altoos op denzelfden tyd worden -aangedaan, koometi 
ons de voorwerpen enkeld voor, omdat wy de gewoonte hebben aangenoomen om 
dezelve zodanig te oordeelen. Maar zo de beelden der voorwerpen op deelen van 
het netvlies vallen , die gewoonlyk niet te {amen en terzelfder tyd worden aangg» 
daan, dan Ichyncn ons de voorwerpen dubbeld omdat wy de gewoonte niethebt^n 
aangenoomen, om dat gevoel of die aandoening, die niet de gemeene aandoening 
is, te verbeteren; wy zyn dan in het geval van een kind, ’t welk eerft begint te 
zien , en ’t welk inderdaad , de voorwerpen eerll dubbeld oordeelt. De Hr. Che- 
sELDEN verhaalt in zyiie Ontleedkunde bladz. 324. „ Dat een man, door het uit- 
„ weikzel van een flag aan ’t hoofd , Ichcel geworden zynde, de voorwerpen, ge- 
5,. duurende een zeer langen tyd, dubbeld zag, maar dat hy allengs leerde de zul- 
„ ken, 01e hem gemeenzaamil: waren, als enkelde te oordeelen, en dat hv eindelvk- 
„ naveeltyds, dezelve aUcn enkeld gelyk te voren , fchoon zyne oogen 
„ fleeds de kwaade geileldheid behielden, welke de flag veroorzaakt hadt”. !le- 
wyft dit insgelyks niet duidelyk, dat wy inderdaad de voorwerpen dubbeld zien, en 
dat het niet dan door de gewoonte is, dat wy dezelve enkeld oordeelen. En zo. 
men vraage., waarom de kinders ZO weinig tydsnoodig hebben om dezelve enkeld 
t£ oordeelen, terwyl menfehen van meer gevorderde jaaren daar zo veel tyds aan 
belleeden moeten , wanneer het hun by toeval gebeurt dezelve dubbeld te zien 22* 
lyk in het voorbeeld , datwy zo aanftonds hebben bygebragt, kan men antwoor- 
den ,. dat, dewyl de kinders geene heblykheid hebben, ftrydig met die , welke zy ver- 
krygen, en dus niets behoeven te verleeren, zy ook minder tyd behoeven oni hun- 
ne gewaarwordingen te verbeteren; maar dat perfoonen, die geduurende 20 
30, of 40 jaaren, de voorwerpen enkel gezien hebben, omdat zy op twee, aaii 
malkander, beantwoordende deelen van het netvlies vielen,. en die dezelve thans 
dubbeld zien, omdat zy niet meer op die zelfde deelen vallen , het nadeel hebben 
van eene heblykheid, ftrydig met die, welke zy willen verkrygen, en dat ’er mis- 
fchien eene oeftening van 20,30, of 40 jaaren noodig is, om de voetfpooren dier 
oude heblykheid van oordeelen te vernietigen; enmenkangelooven,. dat, zo ou- 
de lieden eene verandering in de rigting der gezigt alfen van het oog óverkwam, 
en dat zy de voorwerpen dubbeld zigeu, hun leven niet lang genoeg zou zyn om. 
