VAN DEN MENSCH. 
H 
looft van beweeging aan de zenuwen medegedeeld. Men weet, dat de beide ge- 
zigtzenuwen, uit de harfenen koomende, naar het binnenft gedeelte des hoofds 
loopen, alwaar zy zig vereenigen, en dat zy zig vervolgens van malkanderen ver- 
wyderen, en een ftompen hoek maaken, voor dat zy tot de oogen koomen. De 
beweeging aan de zenuwen medegedeeld door het indrukzel van yder beeld , in 
yder oog, terzelfder tyd geformeerd, kan niet tot aan de herfenen worden voort- 
geplant, alwaar ik onderdel dat de aandoening of het gevoel gemaakt wordt, zon- 
der door het vereenigd gedeelte dezer twee zenuwen door te gaan ; van dit oogen- 
blik af worden derhalven die twee beweegingen faaragefteld , en brengen het zelf- 
de uitwerkzel voort als twee lighaamen in beweeging, op de beide kanten vaia 
een vierkant , op een derde lighaara voortbrengen , het welk zy de diagonaal doen 
doorloopen ; zo de hoek nu van omtrent honderd vyftien of honderd zeftien graa- 
den was , zoude de diagonaal van de ruit ten opzigte van de zyde zyn als dertien 
tot twaalf, dat is te zeggen , als de aandoening door 'twee oogen voortgebragt is 
tot die welke uit één oog gebooren wordt. Gelyk nu de beide gezigtzenuwen met zulk 
een hoek omtrent van malkanderen verwyderen , zo kan men aan deze rigting het 
verlies van beweeging of gewaarwording toefchryven , welke in het zien met beide 
oogen tevens gefchiodt, en dit verUes moet des te grootCr Zyn, als dC hOSk, dOOt 
de beide gezigtzenuwen geformeerd, opener of grooter is. 
Daar zyn verfcheiden redenen, die zouden kunnen doen denken, dat lieden; 
die een kort gezigt hebben, de voorwerpen grooter zien, dan andere raenlcheu ; 
ondertuflehen IS juift het tegendeel waar, zy zien dezelve zekerlyk kleiner. Ik heb 
een kort gezigt, en myn linker oog is fterker dan myn regter j ik heb dui2iendmaai 
ondervonden j terwyl ik het zelfde voorwerp, gelyk de letters van een boek, op 
den zeilden antand , beurtelings met het een en vervolgens met het ander oog be- 
fchouwde, dat het oog , waar mede ik beft en verft zien kan, ook dat is, voor het 
welk de voorwerpen my de grootfte voorkwamen i en, als ilc een der oo'^en draai- 
de om het zelfde voorwerp dubbeld te zien, was het beeld van het regeer oog 
kleiner dan het beeld van het linker oog, zodat ik niet kan twyfïeleii , of de voor- 
werpen fchynen kleiner te zynnaarmaate men kortzigtiger is. Ik heb verfcheiden 
peribonen, welker bereik of fterkte van oogen zeer ongelyk was, ondervraagd , 
zy hebben my allen verzekerd, dat zy de voorwerpen grooter zagen met het goede 
dan met het kwaade oog. Ik geloof, dat, gelyk de lieden, die een kort gezigt heb- 
ben , verpligt zyn van naby te zien , en flegts eene kleine ruimt® of een klein voor- 
werp tevens belchouvven kunnen , zy zig eene kleinere eenheid van grootte raaa- 
ken dan andere raenfclien , welker oogen eene veel grootere ruimte te gelyk on- 
derfcheidenlyk bevatten kunnen; en dat zy bygevolg, betrekkelyk tot deze eenheid, 
alle de voorwerpen kleiner oordeelen dan andere menfchen. Men verklaart de oor- 
zaak van het kort gezigt op eene vry voldoende wyzc door de al tegroote opblaazing 
van de ftraalbuigende vogten des oogs jmaar die oorzaak is niet de eeiiige, en men 
heeft menfehen gezien, die door eenig toeval eensklaps byziende zjm geworden, 
gelyk die jongman, waar van de Hr. Srjith fpreekt in het tweede deel zyiier Ge- 
zigiknnde, die eensklaps byziende wierdc.toen hy uiteen koud bad kwam, waarin 
hy zig egter niet geheel neder gedompeld hadt, en hy was van dim tyd af veridkt 
'en holrond glas te gebruiken. Men zal niet zeggen, dat het kryllallyne en iwt 
B 3 
