VAN DEN MENSCH. laj 
voordeel zy uit het buskruit raogten trekken , zy zouden deze Volkeren egter nooit 
tonder gebragt hebben, zo zy talryk geweeft waren: een bewys van het geen ik 
aandring is, dat men nooit het land der Negers heeft kunnen vermcefteren noch hen 
onderwerpen, fchoonde uitwerkzels van het buspoeder voor hun zo nieuw en zo 
verfchrikkelyk waren als voor de Anicrikaanen ; het gemak, waar mede men zig 
van Amerika meeüer heeft gemaakt, fchynt my toe duidelyk re bewyzen, dat het 
Zelve weinig bevolkt, cubygevoig nieuwelings bewoond was. 
In de Nieuwe wereld is de lugtgdèeldheid der verfcheidene klimaaten minder ver- 
Ichillende dan in de Oude wereld ^ hier toe loopen weder verfcheiden oorzaaken fa* 
men; het is, onder de verzengde lugtftreek, minder heet in Amerika dan onder 
de verzengde lugtfti-eek in Afrika. De landen onder deze lugdtreek in Amerika be- 
vat, zyn Mexiko, nieuw Spanje, Peru , het land der Araazoonen, Brazil, en Guia- 
ne. De hitte is nooit zeer groot in Mexiko, in nieuw Spanje, eninl’eru, omdat 
deze landen zeer hoog liggen boven het gewoone waterpas van de oppervlakte des 
Aardbols. De Thermometer klimt in de groote hitten zo hoog niet in Peru als in 
Frankryk. De fneeuw, die de kruin der bergen bedekt, verkoelt de lugt, en de- 
ze oorzaak , die flegts een uitwerkzel van de eerfte is , heeft veel invloed ofr, de raaa- 
tiging van dit klimaat Dus zyn de inwooners, in plaats van zwart of zeer bruin, 
alleenlyk taankleuiig. In het land der Amuzoonen is eeiie verbaazende hoeveelheid 
water, daar zyn behalven zeer vecle rivieren ook veele en groote bolTchen; de lugt 
is daar bygevolg ten uiterhen vogtig, en dus veel koeler dan dezelve in eeu droog 
land zoude zyn. Daarenboven moet men aanmerken, dat de Ooflen wind, dfe 
ftandvaftig tuflehen de keerkringen blaaft, in Brazil, in het land der Amazoonen, 
en in Guiane , zig niet Iaat voelen dan na eene uitgeftrekte Zee overgewaeid te heb- 
ben , waar op hy een zekeren graad van koelte krygt, welke hy vervolgens op alle 
^ Ooflelyke landen van Amerika , die in de verzengde lugtftreek liggen , verlpreidr. 
Het is om deze reden , zo wel als wegens de menigte wateren en bofichen , en de 
geduurzaamheid van zwaare regens , dat deze gedecltens van Amerika veel gemaa« 
tigderzyn, dan zy buiten deze byzondere omftandigheden zouden zyn. Maar die 
wind de laage landen van Amerika doorloopen hebbende, en in Peru blaazende, 
heeft een aanraerkejyken trap van hitte gekreegen : dus zoude het hecter zyn in 
Peru dan in Brazil of in Guiane, zo de meerdere hoogte van dit gewed; , eil de 
fiieeiiw die daar is, de lugt piet kouder maakten , cn aan den Ooflen wind alle de 
hitte ontnamen , welke hy kan gekreegen hebben door het land over te waeijcn ; hy 
heeft ’er egter nog genoeg van over, ora invloed te hebben op deklenrdcrinwoone- 
ren, want zy, die, door hunne ligging, daar meeft voor zyn blootgeftcld, zyn de 
geelften, enzy, die de valeijen tuflehen de bergen bewoonen, en die befchutting 
hebben voordozen wind, zyn veel blanker dan de anderen. Daarenboven moet 
die wind , die tegen de hooge gebergten der Kordilieres aanflaat , op vry groote 
afibnden in de linden, die in de nabuurfchap dier bergen liggen, tc rug geftuit 
worden, en da:ir de koude aan voeren , welke hy gekreegen heeft op de fneeuw,. 
die derztdver toppen bed kt; die fieeuvv zelve moet, in den tyd haarer fihelting, 
koude winden voortbrengen. l>wyl dan alle deze oorzaaken famenloojaen om het 
klimaat der ('erzengde (ngtilreek in Amerika veel minder heet te maaken , is hetgeen 
.wonder, dat men daar gevnc zwarte of zelfs geene bruine menfehen vindt, gelyk 
