35 
VAN DE 
GEITEN. 
pelt met hitte, en brengt al vroeg jongen voort} zy is fterk eii wel in ftaat om re 
zoogen; bykans alle kruiden zyn haar goed, en daar zyn ’er weiniTen die haar 
ongemak doen: het lighaarasgeftel , ’t welk in alle dieren veel invloed’ heeft ou 
degeMrtheid, Icliynt in de geit egter niet wezendlyk van dat van hetfchaap te 
verfchillen; die twee foorten van dieren, welker inwendig maakzel byna geheel 
gelyk IS, eeten, groeijen, en vermenigvuldigen op dezelfde wyze, en gelyken 
malkanderen ook in het karakter der ziekten , die dezelfde. zyn , met uitzondering 
ilegts van eenige, waaraan de geit niet onderhevig is; zy is, gelyk het Ihhaap, 
niet voor de groote hitte ; zy flaapt ia de zon , en (iele zig gaarne voor zyne 
Iterklte Itraalen bloot, zonder daar ongemak van te hebben, en zonder dat deze 
hitte haar bedwelmingen of draeijingen veroorzaake ; zy vreeft de llormen niet , maakt 
zig met onverduldig in den regen, maar zy fchynt gevoelig te zyn voor de gc- 
itrengheden der koude : de uitwendige beweegingen, dewefke, gelyk wy gezegd 
hebben, veel minder van het maakzel des lighaa.ns, dan van de kragt en de ver- 
1 t f^er gewaarwordingen, tot de eetlufl: en de liefde’s vermaak en betrek- 
lyk, afhangen , zyn om deze reden , veel minder afgemeeten, veel leevendiger, in 
ae geit, dan in het fchaap : de onftandvaftigheid van haare geaartheid blykt uit de 
onregeimaatigheid van haare werkingen; zy gaat voort, zy Haat ftil, zy loopt, zy 
üu^elt, zy fpringt, zy nadert en verwydert zig, zy toont en zy verbergt zig, 
en zonder andere bepaalende oorzaak 
aan de onbeltuurde leevendigheid van haar inwendig gevoel, en alle de buigzaara- 
neid der werktuigen, alle de fpieragtiglieid van haar lighaam, zyn naauwelyks ge- 
no^ voor de dartelheid en fnelheiddier beweegingen, die haar natuurlyk zyn. 
Men heeft blyken , dat deze dieren natuurlyk vrienden zyn van den menfeh, 
^laawoondc J^aatüia niet woeri worden; toen in l6gt5. een Eli- 
gelldi Ichip aan t eiland van BonavKla ten anker lag , kwamen twee Negers aan 
boord, en booden de Engelfchen zo veele bokken voor niet aan, als zy zouden 
willen komen haaien ; op de verwondering, welke de Kapitein wegens dat voor- 
uel blyken deedt , gaven zy ten antwoord , dat ’er met meer dan twaalf pcrfooneii 
op net geheele eiland waren ^ dat de bokken en geiten aldaar zodanig waren toe- 
genomen, datzy het hun lallig maakten, en dat, wel verre, dat ’er veele moeite 
1 te vangen, zy de menfehen van zelve met eene foorc 
nafdnekkigheid, even als de huisdieren, volgden (a). 
voortteeleii, en de geit op de zeven maanden, 
gebrekkig, en men wagt 
mm Sn eene eii andere agttien maanden of tweejaaroud zyn, voor dat 
he?t koppelen: de bok is een vcy fchoon, zeer gezond, en zeer 
maa£ om honderd en yyftig geiten , gediiurende twee of drie 
iaar en die hem verteert, duurt Qegts drie of vier 
oud’; me^SoMdSh?" den ouderdom van vyf of zes jaar kragteloos en zelfs 
envaneenfff^eliS''^'' voortteeling van het gehagt een jongen bok, 
§ g aante, verkiezen, dat is te zeggen , een die omtrent twee jaar 
C«) ifi/loire gMrah royag.y, Tom. I. pag, 518. 
