IIO 
DE NATUURLYKE HISTORIE, 
die van te inisliaagen: hy is geheel yver, geheel drift, en geheel gehoorzaam" 
heid.^ gevoeliger voor de herinnering der weldaaden, dan voor die der beledigin- 
gen, wordt hy niet afgefchrikt door de kwaade behandelingen, hy ondergaat die, 
hy vergeet die, of herinnert zig dezelve alleenlyk om zig des te vafter te ver- 
binden : wel verre van boos te worden of weg te vlugten , Helt hy zig zelyen aan 
nieuwe beproevingen bloot; hy likt die hand, het werktuig der fmart, die hem 
geflagen heeft, hy fielt daar niets dan deklagt tegen, en ontwapent haar door zyn 
geduld en onderwerping. 
Gehoorzaamer dan de menlch, gedweeger en onderwerpelyker dan eenig ander 
dier^ leert de hond niet flegts in korten tyd , maar hy fchikt zig zelfs naar de be- 
weegingen , naar de manieren , naar alle de gewoontens van hun , die hem beftieren ; 
hy neemt den toon aan van 't huis, dat hy bewoont, en wordt even als de andere 
huisgenooten ; by de grooten is hy verontwaardigend en trotfeh , op het land is hy 
boerich; altoos in de weer voor zyn meefter, en oplettende op zyne vrienden al- 
leen, (laat hy geene acht op onverlchillige lieden, en verklaart zig tegen hen, die 
niet anders komen dan om te verveelen ; hy kent hen aan hunne kleederen , aan 
de ftem, aan hunne gebaarden , en belet hen tenaderen. Wanneer men hem des 
nagts de bewaaring van het huis heeft toevertrouwd, wordt hy fier, en zom- 
tyds woeft; hy waakt, hy paft op, hy doet de ronde; hy riekt van verre de 
vreemdelingen, en zodra zy blyven ftaan, of binnen de affluitingen poogen te 
komen, fpringthy hervoort, ftelt zig tegen hen, maakt, door herhaald geblaf, 
door poogingen om hen te weeren, en door fchreeuwen van (mart, de huisge- 
nooten wakker, en onderrigt hen van ’t gevaar, terwyl hy zelf voor hun yegt: 
zo woedende tegen de roovers als tegen de verflindende dieren, ftort hy zig op 
hen, kwetft hen, verfcheurt hen, ontneemt hen het geen zy poogden te ontnee- 
men; maar vergenoegd van overwonnen te hebben legt hy zig op den buit ne- 
der, raakt daar niet aan, zelfs niet om zyneeetluft te voldoen, en geeft terzelf- 
der tyd voorbeelden van moed, maatigheid, en getrouwheid. 
Men zal voelen , van welk belang deze foort in de Natuur is , wanneer men 
een oogenblik onderftelt, dat dezelve nooit beftaan hadt; hoe zou de menfch , 
zonder de hulp van den hond, de andere dieren hebben kunnen vernieefteren, 
temmen , in flavemy brengen ? hoe zoude hy de wilde en fchadelyke heeften nog 
heden kunnen ontdekken, jaagen, verdelgen? Om zig in veiligheid te ftellen, en 
om zig meefter van ’t gantiche leevendig Heelal te maaken, heeft hy moeten be- 
ginnen met zig eene party te maaken onder de dieren ; met de zulken , die vat- 
baar waren voor verknogtheid en gehoorzaamheid, door zagtheid en liefkoozin- 
gen te winnen en aan zig te verbinden, om deze den anderen tegen te ftellen: de 
eerfte konft van den menfch is dan geweeft den hond op te voeden en af te rig- 
ten , en de vrugt van deze konft is geweeft de verovering en het vreedzaam be- 
zit der aarde. 
De meefte dieren hebben meer vaardigheid, meer ftielheid, meer kragt, en 
zelfs meer moed ,dan de menfch ; de Natuur heeft hen beter voorzien, beter ge- 
wapend; zy hebben ook volmaakter zintuigen , en zy zyn vooral fyner van reuk. 
Eene moedige, en tevens onderwerpelyke en leerzaame, foort gelyk die van den hond, 
gewonnen te hebben was zo veel, als of wy nieuwe zintuigen, nieuwe vermo- 
gens, die ons ontbraken , gewonnen hadden; de werktuigen , de hulpmiddelen. 
/ 
