i3<J DE NATUURLYKE HISTORIE, 
dere, dieregte oorcn hebben, verwyderd van het ras der wilde katten, dat even* 
wel het eerft en oorlpronkelyk ras van alle de katten is. 
Wy zullen hier de Ilifiorie van de kat, en tevens die van de huisdieren, beflui- 
ten: het paard, de ezel, de runderen, de fchaapen, de geiten, het varken, de 
hond, en de kat, zyn onze eenigfte huisdieren : wy voegen daar den kameel, den 
olyfant, het rendier, en de anderen , niet by, die, fchoon anders huiöelyk gewor- 
den , voor ons egter niet minder vreemd zyn , en wy zullen eerft de hiftorie der 
dieren van ons klimaat verhandelen , voordat wy van de vreemde dieren Ipreeken zul- 
len : daarenboven gelyk de kat, om zo te fprecken , flegts een half huisdier is, zo 
maakt zy eene fchaduwing tuflehen de huisdieren en de wilde dieren ; want men 
moet laftige nabuuren , gelyk de muizen, de rotten, de mollen, niet onder de huis- 
dieren tellen, dewyl dezelve, fchoon onze huizen of tuinen bevvoonende, daar- 
om niet te minder vry en wild zyn ; en , wel verre van zig aan den meufeh te ver- 
binden of te onderwerpen , denzelven daarentegen fchuwen en ontvlugten, be- 
houdende in hunne donkere wykplaatfen, hunne zeden, hunne gewoonten, en 
hunne vryheid geheel en onverminderd. 
Men heeft in de Hiftorie van yder huisdier gezien hoe veel invloed de opvoe- 
ding, de befcluitting, de zorg, met één woord de hand van den, menlch op de 
geaarcheid, de zeden , en zelfs de gedaante, der dieren hebben; men heeft ge- 
zien, dat deze oprzaaken , by den invloed van het klimaat gevoegd, defoorcen 
in zo verre wyzigen, verbafteren, en veranderen, dat zy verlchillenJs worden 
van ’c geen zy te voren waren, en dat de individu’s van dezelfde foort, en inden- 
zelfden tyd, zo weinige overeenkomft met malkanderen krygen, dat men hen 
met rede als verfchillenje dieren befchouwen zoude, zo zy niet het vermogen 
behielden om vrugtbaare individu’s met malkanderen voort te brengen, hetwelk 
het wezendlyk en eenig kenmerk van de foort maakt ; men heeft gezien , dat de 
verfchillende raflen van deze huisdieren in de verfchillende klimaateh ten naaftenby 
dezelfde orde volgen als de menfchelyke raflên ; dat zy, even als de menfehen, 
fterker, grooter, en moediger zyn in de koude landeii ; dat zy meer befchaafd , 
om zo te fprecken, en zagter, zyn in gemaatigde gcvvefcen; dat zy eindelyk laf- 
fer, zwakker, en lelykerzyti in al te heete landen^ dit het ook in de gemaatigd- 
fce klimaaren, enby de befchaafdfie Volkeren is, dat de grootfte verfcheidenheid 
de grootfte vermenging, en de tahykfie vcrfcheideiiheden in yderc foort gevon- 
den worden; cn , ’t welk gcene mindere opmerking verdient, is, dat men. 
verfcheiden blykbaare kentekenen eener reeds verouderde flaverny onder de die- 
ren befpeurt ; de hangende ooren , de verfcheiden kleuren , het lang en fyn 
hair, zo vecle uitwerkzelen door den tyd, of liever door hunne langdunrige fla- 
verny, voortgebragt : bykans alle vrye en wilde dieren hebben regce opftaande 
ooren; het wild zwyn heeft dezelve reg^pn Icyf, die van het tamme varken, zyn 
gebogen cn half hangende; by de Laplanders, by de Amerikaaiifche VVildon, by 
de Hottentotten , de Negers , en by andere ombefchaifde Volkeren hebben alle 
de honden opftaande ooren; terwyl in Spanje, in Frankryk, in Engeland, in 
Turkije, in Ptrlie, in China, en in alle b.'fchaafde landen, de meeften dezer 
dieren llappe en hangende ooren hebben : de huiskatten hebben zulke ftyve oo- 
xen niet r,ls de wilde katten, en men ziet dat in China, ’t welk een zeer oulings 
