24 
grootste gedeelte hier den winter blijven doorbrengen en in 
deze streek rondzwerven. 
4. Vergelijkt men nu de opgaven van de verschillende plaatsen, 
dan blijkt dat de sperwer veel meer voorkomt in Zuid- en 
Midden- dan in Noord-Limburg. De vele mondelinge mede- 
deelingen, die men mij deed, hebben ’t ook bevestigd. Dit zal 
genoeg zijn over het voorkomen des sperwers. 
Broedt de sperwer nu ook in Limburg? Aangezien de vogel 
hier zeer vaak voorkomt en op sommige plaatsen zelfs standvogel 
is in ons land, mag men met recht vermoeden, dat de sperwer 
ook in Limburg broedt. En toch had men er tot in de laatste 
jaren nog geen zekere bewijzen voor en was eerder geneigd, de 
vraag ontkennend te beantwoorden. Dienaangaande kreeg ik uit 
Koningslust de volgende mededeeling : „Niet broedend waargeno- 
men, maar in vrij groot aantal op den trek'’. En uit Merkelbeek 
schreef men mij : „Ik heb geen bewijzen, dat hij hier in de streek 
broedt, vermoed zelfs van niet, daar ik hem in den zomer nooit 
zag”. Dat was in de jaren 1910 en 1911. En tot dien tijd waren 
nog in ’t geheel geen feiten bekend. Hens deelt echter reeds in 
1912 mee: „Een enkele maal broedend in uitgestrekte bosschen 
o,a, te Nunhem, mogelijk ook te Heidthuizen, alwaar ik de soort 
in Mei waarnam. (C. N. V. 1912 p. 23, 24.) en uit Blijenbeek 
wordt medegedeeld: „Komt vaak voor, ook broedend”. En uit 
Arcen bevestigt mij de Heer Ronken, hoofdonderwijzer, dat hij 
wel aannam, dat de sperwer daar ook broedt, daar hij ook in den 
zomer vaak sperwers kreeg. In Sept. 1919 kreeg ik uit Panningen 
van de paters Lazaristen de schriftelijke mededeeling, dat daar de 
sperwer ook broedt. Eenigen tijd later werd mij het feit medege- 
deeld. dat het broeden van den sperwer in onze provincie buiten 
twijfel stelt. Ik plaats het bericht hier woordelijk- „Sperwer: Ge- 
vonden met 4 juist uitgebroede eieren, tegen 15 Juli 1919 ^ 
Kesselsche bosschen, dennenboom (in een vork). De jongen ver- 
raden zich door een wijde witte kroon rondom den boom (uit- 
werpselen). De jongen lieten zich gemakkelijk opvoeden, in ’t begin 
zacht, later zeer kwaadaardig. Dit is alles, wat tot heden over het 
broeden des sperwers als stellig bekend is. Baron Sn* v. Sch. 
schreef in 1908; , .broedt in klein aantal in Limburg”, en dat geldt 
nog tot op heden. 
