1 
94 DE N A T U Ü R L Y K E HISTORIE, 
als ’t welk das tdkens verpligt is 2ig in een gedwongen evenwigt te houdeti 
door de fnelheid eener beweeging, die byna niet van den grond ufkomt; want 
zo het dier in deze wyze van gaan de pooien zo hoog opligtede als het in den draf 
of in den flap doet, zou de ilingering of weeging zo groot zyn, dat het niet vry 
zonde kunnen van op zyde te vallen en het is niet, dan omdat het de aarde van 
zo naby fcheert, endoor de vaardige beurtwiflelingen van beweeging, dat het 
pg in dezen gang over einde houdt, waarin het agterde-regterbecn zig niet alleen 
in denzelfden tyd moet opligten als het voorde regcerbeen , maar zig ook een voet, 
of anderhalf voet, verder voorwaards nederzetten dan daar het voorlle been freftaan 
heeft ; hoe grootcr dit end is, ’c welk het agterfle been op het voorde wint of 
hoe verder het zig voorwaards nederzet, hoe beter het paard een tel gaat, en hoe 
fchielyker de gehede beweeging is. Daar zyn dan in den tel , even als in den draf 
maar twee tyden van beweeging^ en het gdieele verlchil is, dat in den draf de 
beide beenen, die te (amen gaan , in een diagonaal, of hoeklyn, tegen malkander 
overgedeld zyn, daar het in den tel de beide beenen van dezelfde zyde zyn die 
te lamen gaan : die wyze van gaan is zeer vermoeijendc voor ’t paard , en men 
moet het zelve die niet doen nceraen dan op effen gronden, maar zy is zagten ge- 
maklyk voor den ruiter , zy heeft niet <Je hardheid van den draf, dewelke komt 
van den wederftand , dien het voorde been maakt als het agterft zi<r opligt ; in den 
telgang ligt dit voorfte been zig terzelfder tyd als het agterft van dezelfde zvde op, 
daar integendeel m den draf dit voorlle been van dezelfde zyde in ruft blvft en 
geduumnde den geheelen tj'd , dat Iietagterftezigbeweegt, aan den aandrang wéér* 
Haat. De kenners verzekeren, dat de paarden, die nacuurlyk tel gaan, nooit draa- 
ven, en veel zwakker zyn dan de andere; de volens inderdaad neemen vry dik- 
wils dezen gang aan , inzonderheid wanneer men hen verpligt fchielyk te gaan en 
zy nog niet fterk genoeg zyn ora te draaven of te galoppeeren ; en men neemt ook 
waar, dat de raeefte goede paarden, welken men a! te veel gevergd heeft, en die 
byna afgewerkt zyn, zelve deze wyze van gaan aanneemen, als men hen tot eene 
fneller beweeging dan die van den Itap verpligt (a). 
De telgang kan dan als eene gebrekkige wyze van gaan befchouwd worden , 
naardien dezelve met gewoon , en met dan aan eenige weinige paarden natiiurlvk is- 
omdat dic paarden bykans altoos zwakker zyn dan de andere ; en eindelyk omdat 
zy, die de fterkfte fchynen, in korter tyd bedorven zyn dan dezulken, die draa- 
ven en galoppeeren ; maar daar zyn nog twee anderen wyzen van voorto-aan ■ de 're- 
broken of halve .tel, en de gebroken of halve galop, dewelke zwakke of zeer 
vermoeide paarden van zelve neemen , en dic nog vee! gebrekkiger en flegterzyn dan 
de tel. Men roemt, die kwaade vvyzen van voortgaan gebroken, verdeetd o’flhni- 
geftcld en alle die naamen paffen daar inderdaad op; de gebroken teDan x heeft 
wat van den ftap en den tel, en de gebroken galop heeft wat van den draf^cn de 
galop, de eene en andere komen van overraaa't eener lange vermoeijenis of van eene 
groote zwakheid van lendenen ; derenpaarden, welken men overlaadt, beginnen 
een gebroken tel in plaats van den draf te neemen, naarmaate zy zig vernielen, en 
c!e bedorven podpaarden, welken men dryft om te galoppeeren , loopen de gebro- 
ken galop in plaats van de waare. 
(«.) Zie ! Ecok ie Cavalerie, de W. ni! la Guertnikrf. P.uIï 1751. fol. prg. 
