ïOQ DE N A T U U R L y K E.. n IS T O R I E, 
zelfde moeder meer nair raalkanderen dan naar hunne opgaande bloedverwanten ^ 
van vaders of moeders zyde ge'yken, en dat zy allen iets gemeen , iets van de fa- 
milie, hebben. Onder de paarden, gelyk het mannetje niet meer tot de voontee- 
ling toebrengt dan hot wyfje, leveren de merries veulens, die vrydikvvils geheel gelyk 
zyn aan den hengft, of die hem ten minden meer gelyken dan de moeder-raerrie i 
ook brengen zy veulens voort , die naar de grootvaders gelyken en zo de raoeder- 
merrie zelve vaneen liegt paard is voortgeteeld, gebeurt het vry dikwils, dat, 
fchoon zy zelve van een iciioonen hengd gedekt is, zy egter niet dan een veulen 
voortbrengt, ’twelk, fchoon fraci en welgemaakt in zyne vroege jeugd, onder 
het opgroeijen deeds minder wordt; daar integendeel eene merrie, die uit een goed 
ras gelprooten is, veulens voonbrengt die , Ifchoon eerd van een degt voorkomen, . 
met de jaaren beter en (chooner worden. 
Voor het overige fchynen deze waarneemingen , welke men op het voort- 
brengzel der merries gedaan heeft, en die allen fchynen faam te loopen, om te 
bewyzen , dat , onder de paarden , het mannetje veel meer invloed heeft op het krood , 
dan hetwyfje, my nog niet voldoende toe, om dit dukop eeneontwyftelbaate en 
onlaerroepelyke wyze te daaven; het zoude niet onmogelyk zyn, dat deze waar- 
neemingen bleeven plaats hebben , en dat terzelfder tyd ,en in h algemeen, de mer- 
ries even veel deel als de hengden aan het gewrogt der voortteeling hadden: het 
komt my niet verwonderlyk voor, dat fpringhengden , altoos uit een groot getal, 
paarden gekooren, gemeenlyk uit heete landen gehaald, rykelyk gevoed, zorg- 
vuldig onderhouden en opgepad, meer deel hebben in de voortteeling dan gemeene . 
merries , in een koud klimaat geworpen, en dikwils genoodzaakt zwaar te werken ; , 
en gelyk deze meerderheid van den Ipringhengd boven de merrie altoos meer of min ' 
plaats heeft in de waarneemingen uit de doeterijen getrokken , zo- kan men zig zeer wel . 
vertelden, dat het niet das cm deze reden kan zyn, dat dezelve vvaaren'bedendig 
blyven; maer terzelfder tyd zoude het ook waar kunnen zyn, dat zeer fchoone, 
merries van heete landen,' welke men van gemeene paarden liet dekken, midchien 
meer invloed dan deze op het gewrogt der voortteeling zouden hebben, en dat in^ 
liet alo-emeen onder de paarden , even als onder de mentchen , eene gelykheid plaats 
heeft 'w'egens den invloed dien het mannetje en het wyfje in de voortteeling heb-, 
ben; dit komt my natuurlyk, en des te waarfchynlyker voor, omdat men heeft- 
opgemerkr, zelfs in de doeterijen, dat ’er omtrent een gelyk getal van merries als 
hengd-venlens geworpen vvierden , hetwelk toont, dat het wyfje, ten minden voor , 
zo vWre de fexè betreft, het haare voorde helft toebrengt. 
Maar laat ons deze bedenking aforeeken, die ons. van ons onderwerp verwy deren 
zoude ! nadat dc fpringhengd gekoozen is , en de merries,, die men hem wilgeeven , 
verzameld zyn, moet men een anderen hengd hebben, die niet anders doen za!,. 
dan de merries te doen kennen, welke cogtig zyn, en die door zyne aanvallen zelfs 
medewerke om haar zodanig re maalcen ; men leidt alle de merries na malkanderen . 
voorby dezen hengd, die vuurig moet zyn en dikwils grinneken ; hy wil haar al- 
len aanpakken , zy, die niet togtig zyji, wceren zig daar regen, en het zyn de. 
togtige alleen, die zig laaten nade'ren; maar in plaats van dezen hengd geheel te 
laaten naderen , haalt men hem te rug, en men zet den bedoelden fpringhengd in 
zyne plaats. Deze proef is nuttig om den vvaaren tyd van de hitte der nierriën te 
oiitdek-ken, en inzonderheid van die., welke nQg..uiet.hebben voortgebragt; want. 
/ 
