VAN HET PAARD. 
105 
k:i : het welk ziff weder ligtelyk zal laaten bcgrypen , als men acht geeft op de ver- 
goeding der gebreken , die noodwendig moet plaats hebben, wanneer men een ma 
netje en een wyfje van verfchillende landen faraen koppelt t yder klimaat peft door 
zynen invloed, en door dien van het voedzel, een zeker maakzel, t welk of meen 
uiterft van te veel, of in een gebrek van te Wcinig, van deze of geene , otalle, dee- 
len valt; maar in een heet klimaat zal ’er te veel zyn van c geen een koud khmaat 
te weinig geeft, en dus ook omgekeerd; zodat ’er eene vergoeding van alles te 
wa<^ten is, indien men dieren van deze tegengeftelde klimaatcn te famen voegt; en 
gelyk men dat als het volmaaktfte in de Natuur moet belchou wen , t geen de minne 
gebroken heeft , en de volmaaktfte gedaanten alleenlyk die zyn , welke men min 
lelyk mag noemen, zo moet het voortbrengzel van twee dieren , welker gebreken 
malkander juift verhelpen, het volmaaktfte voortbrengzel van die ^yn. n 
vergoeden of verhelpen zy malkanderen des te 
verder afliffs-ende landjn, of liever van tegenftrydiger klimaaten, te lamen brengt, 
het famenftèlzel , dat daar uit voortkomt , is des te volmaakter, als de overmaatighe- 
den o?de te kortkomingen , het teveel ofte weinig, in het maakzel van den vader, 
tegenftrydiger zyn tegen het te weinig of te veel 111 het maakzel van de moeder. 
'Jn het gemaadgd klimaat van Frankryk moet men ‘^erhalven , om 
te hebben heno'rtea uit hceter of kouder landen laaten komen , de Arabiu-h, , 
men die bekomen kan, en de Barbaryfche , moeten voor allen gekozen ^ 
vervolgens komen de Spaanfche paarden en die van het koningryk Napels , en voor 
de kouder die van Denemarken, en vervolgens die van Holftein en Priesland , alle 
deze hengften zullen in Frankryk, met de merries des lanJs, zeer goede paarden 
vóórtbrengen, die des te beter en fraeyer zullen zyn, als de 
maat meer verfchillen zal van dat van Frankryk, zodat de jf, 
zullen zyn dan de Barbaryfche, de Barbacyfehe beter dan S! ’ ^ 
de Deenfche paarden zullen met de Fratilche fchooner ras dan 
Franlche leveren. Bv gebrek dier paarden van vee! :touder of veel hceter lan 
zal men Engelfche of Duitfche hengften moeten laaten komen, of zelfs die mt de 
Zuidelykfte Provin tien van Frankryk naar de Noordelykfte Provintien overvoeren. 
Men zll altoos winnen met de raerriën vreemde hengften te geeven, en “f" zal 
integendeel veel verliezen met paarden van hetzelfde ras m eene ftoetery te laaten 
'"SSathi 'SeSyrgdS op vorre nazolk 
meer verleueitiennem in zyn vocuzu, „if rip^e twee onr- 
in vloed 00 alle de individu’s ; het te veel of te weinig, welke uit deze w e oor 
zaakeii komen, en die zo ftandvaftig en zo merkelyk zyn in de dieren , hebben veel 
mS plats onder demenfehen: daarenboven gelyk ’er menigvuldige verhu.zin- 
gerl' n Volkeren voorvallen, en gelyk vcelemenfchen reizen en zig naar alle kan- 
ten Jeifprciden, is het niet te verwonderen dat de menfchelyke rallen minder on - 
dé llvig kunnen zyn aan de uitwerkzelen van het klimaat, en dat erllerke welge- 
nwallo^ en zelfs Ledige menlchen in alle lugtftreeken en landen gevonden wor- 
den. Ondertuflcheii mag men denken, dat door eene ondervinding, waarvan wy 
JK Deel. ^ 
