BESCHRYVING VAN HET PAARD. 
123 
BESCHRTVING VAN HET PAARD. 
an alle de dieren , die wy te befchryven hebben , is het paard het beft 
^ ö bekend , zo ten opzigte der innerlyke als uiterlyke lighaamsdeelen ; het 
^ ^ ontvangt van den menich de fchoonfte opvoeding , alle zyn beweegingen, 
alle zyne wyzen van gaan worden geleid, door eene konft die hare re- 
gels heeft : het is in de rj^fchool , dat men zien moet alles wat men de paarden leert , door 
dekragt van gewoonte, alles waar toe men hen door middel van gebit en fpoo- 
ren dwingt; deze konft, die Koningen en Prinfen zig niet fchamen, brengt het 
paard in eene glorieryke loopbaan; hier verkrygt het eene edele houding, en aan- 
genaamheid in zyn voorkomen ; alle zyne kragten , alle zyne lugtheid wordt hier 
getoetft, men laat het aan zyne grootfle Ihdfaeid over, men vermeerdert zynen 
y ver , men Qjoort zynen moed aan , eindelyk men beproeft zyne ftandvaftig- 
heid, men oeffent zyne leerzaamheid, en men gebniikt alle de middelen die zyne 
ingebooren aart aanwyft. Die wetenfchap, welke ten onderwerpe heeft ;de gezond- 
heid te fterkcn, of te herftellen, den dood te verwyderen en het leeveii van den 
menfch te bewaren, de Geneeskunde, fluit het paard niet uit van haar onderzoek noch 
van de bediening der geneesmiddelen : ook is ’er eene konft gevormd, in welke men 
zig voorftelt de ziektens der paarden voor te komen, tebeoordeelen, en te genezen, 
en de konftwerkiogen te bepalen, welkemen op de verfcheidendeelen van hetpaard, 
die ongefteld zyn , doen moet (<?) ; deze konft ftrekt zig tot alle behoeftens van de 
paarden uit, en die dezelve oeffeiien, geeven zig geheel aan de zorg der paarden 
over : eindelyk vinden deze dieren in de ftoeterijen byzondere en geduurige voor- 
zorgen ter bèhouding en voortplanting' van hunne foort; dezelve beginnen reeds voor 
hun beftaan ; want men brengt tot de volmaaktheid van hun wezen toe , door de 
keuze van den hengft en de merrie , welke hen moeten voortteelen ; door derzel- 
. ver hoedanigheden fmien te voegen heeft men de uitkomft van deze vermenging 
weeten te voorzien, en hunne kragt, en fchoonheid en de fynheid van hunnen in- 
fl:inct te doen voortzetten. 
Door zo veele onderzoekingen , en waarneemingen aangaande de paarden, heeft 
men , om zo teQ^reeken , eene nieuwe taal gemaakt, welker bewoordingen, behooren 
aan de konften , die cenige betrekking op de paarden hebben ; dus zoude men een paard 
niet op eene voldoende wyze kunnen befchryven, indien men vooraf deze konft woor- 
den niet uirieide, door het opgeeven van de vericheiden benamingen der deelenyaii 
hetlighaam, en hunne goede enkwaadeeigenfehappen, eer wy het dierzoiut-als in- 
wendig befchryven. Dezevoorafgaandevèrklaaring is zo veelte noodigir, omdat de 
meefte kon ftwoorden ook tot de befchry ving der andere dieren’zullen dienen; want men 
zal in hetvervolg zien, dat, wanueermen dezelvebsfchomvt ten opzigte van hun ver- 
fchil of «'etykenis met het menfchelyk lighaam , het paard en de andere gehoefde dieren 
het meell daarvan verfchillcn, gelyk de aap en andere dieren met vyf vingeren, het zelve 
Q ^ 
'«) Msditiiia Veterinaria. 
