VAN DEN BUFFEL. 
l^rachtig voedzel veroorzaakt, dewyl de jonge buffels, door de geur én fniaak van 
dit nieuwe gras uit^elokt, daar te grreüg op aanvallen , en ’er zig mede overlaa- 
den; deze verklaaring van de oorzaak der ziekte fcliynt door de ondervinding be- 
veiligd te worden, want de jonge buffels, aan welken men des winters eene ge- 
Doegzaame ruimte van aangenaam en gezond voedzel gegeeven heeft, met minder 
gulzigheid op het nieuwe voorjaars gras aanvallende , worden daar zo veel niet 
van aangetart, en fterven in minderen getale. In de drooge jaaren openbaart deze 
ziekte zig ook minder dan in de vochtige; en, het geen myne verklaaring nog 
meer beveiligt, is, dat de verandering van weide alleen een verzachtend middel 
voor de kwaal is; men brengt hen naamlyk op de gebergten, alwaar het voedzel 
minder overvloedig is dan in de vlakten: dit evenivel vertraagt het kwaad meer 
dan dat het zelve daar door geneezen worde: vergeeffeh hebben de buffel - hoeders 
de verfcheidene middelen beproefd, welken het ge ond veriland en hunne gebrek- 
kige kundigheid hun aan de hand gegeeven hebben ; i y hebben het bezogt met 
koppen onder de keel te zetten; zy hebben hen doen baden in rivier- en in zee- 
water; zy hebben van de troep afgefcheiden de zulken die befmet waren, om de 
mededeeling van het kwaad vóór te komen, maar alles is vrugtloos geweeft; 
de befmetting gaat haar gang door de geheele troep, als of ’er niets gedaan wa- 
re. Ook is de fterfte altyd even groot; en hoe zeer de verandering van weide 
’c eerft eenige verzachting van leed fcheen te belooven, blykt ook dit hulp- 
in 
middel op het eind weinig of niets uit te werken.... 
Het vleefch der buffelen, aan de barbone gertorven, is in een fiaat van halve 
rotting; het is bevonden zo gcvaarlyk te zyn, dat het de oplettendheid van de 
Regeering heeft opgewekt, en dezelve doen hert ui ten, om het begraven der ge- 
ftorvene heeften, zonder daar iets van te nuttigen, op ftrenge ftraffen te be- 
veelen. 
Schoon deze ziekte byzonder eigen fchynt aan de buffels , deelt zy zig echter 
mede aan verrchillende dieren, die met hun zyn, gelyk volens, jonge herten 
en jonge geiten, het welk dezelve alle de karakters geeft van eene volkomenê 
Epizoothie of hecrfchendc dieren - ziekte. Het verblyf van dieren, by zieke buffels* 
de enkele aanraaking van het vel der geenen die geftorven zyn, is genoeg om die 
dieren te befmetcen, die dan vervolgens dezelfde verfchynzels vertoonen , en wel- 
haart het zelfde einde hebben ; ja zelfs het varken is onderhevig om de ziekte 
over te neemen; het wordt daar op de-zelfde wyze, en in den zelfden tyd, van 
aangetaft, en is ’er dikwyls het flachroffer van. Daar is ten dezen opzichte 
evenwel eenig verfchil tuffehen den buffel en het varken. Vooreeril, wordt de 
buffel door deze plaag maar ééns in zyn leeven aangetaft, en het varken krygc 
dezelve fomtyds tweemaal in een jaar, zodat een varken, dat in april de barbone 
gehad heeft, dezelve in oftober weder kan hebben. Ten anderen is ’er geen 
Voorbeeld, dat een buffel boven de drie jaar daarvan is aangeurt geweeft, en 
bet varken is daaraan in allen ouderdom onderhevig, fchoon veel minder nadat 
bet zyn volkomene groei gekreegen hebbe. Ten derden, de ziekte duurt onder 
de buffels niet langer dan negen dagen, terwyl dezehe haare woede veertien 
dagen en nog langer tegen het varken oefent. Met dit alies is deze ziekte even- 
'''el aan dit dier niet natuurlyk eigen , en het is alleen door mededcvling van de 
buffjls , dat het daarvan wordt aangedaan. 
Dewyl dan de barbone byna de eenigrte gevaarlyke ziekte der buffels is, en 
oe.elve tevens zo hevig woedt, dat van honderd dezer bedien, die daarvan in 
hunne eerrte jaaren aangetaft worden, bet zelden gebeurt, dat ’er twintig van 
öoorkomen, zo zoude het van het hoogfte belang zyn de oorzaaken dezer ziek* 
‘2 te ontdekken, om daar hulpmiddelen tegen te kunnen vinden. De aanmer- 
*J0gen, tot hier toe gemaakt, zyn niet genoegzaam, omdat zy niet dan oppefK 
