27 
DER NATUURLYKE HISTORIE. 
7n deze eeuw zelve , waar in de Weetenfchappen met zorgvuldigheid bcoeffend 
fchynen te worden , geloof ik , dat men ligt kan bernerken , dat de Wysgeerte ver- 
waarloosd wordt, en miffchien zelfs meer dan in eenige andere eeuw ; de Konucn , 
welken men identófe of Weetenfehap geevende, dat is te zeggen , zeker wil noe- 
men, hebben haare plaats ingenoomen; de Mctliodcs van den talculus cn de Geo- 
metrie, die van de Kruidkunde en de Natuurlyke Hiftone, de Formuleren, met 
één woord, en de Naamlyften houden bynade 
beeldt zig meer te weeten , om dat men het getal der fymbolifche uitdimkmgen , 
en geleerde fpreeltwyzen heeft venneerderd, en men let niet, dat alle die lvon- 
ften niet dan de fteigeringen zyn om tot de Weetenfehap te geraaken, en niet de 
Weetenfchap zelve uitmaaken; men bedenkt niet, dat men zig van die itciprin- 
gen niet moet bedienen, dan wanneer men dezelve niet mmenkan, en dat men 
altoos moet vreezen , dat ons dezelve ontbreeken kunnen, wanneai wj laar 
voor het gebouw zullen willen Hellen. v i j 
De Waarheid, dat overnatuurkundig Wezen, waar van de gehccle wereld ge- 
looft een klaar denkbeeld te hebben , koomt my voor m zulk een groot getal 
vreemde Voorwerpen, waar aan men haaren naam verfpild heeft, verwaïd te 
dat ik my geenzins verwondere over de moeite , die men vindt om haar te her- 
kemien. De vooroordeelen cn valfche toepaffingen z>m vermeerderd naar maate 
onze onderftellingen geleerder , afgetrokkener , en meer bewerkt zyn gewor- 
den; het is dan moeijelyker dan ooit te onderfcheiden, wat wy kunnen weeten , 
cn het nauwkeurig af te zonderen van het geen wy niet 
gendc aanmerkingen zullen ten minften voor raadgccvingcn m dit gew g j, 
werp kunnen dienen. , , ,, • 
Het woord Waarheid vcivvekt niet dan een algemeen, onbepaald, denkbeeld, 
men heeft ’er nooit eene nette bepaaling van gegeeven, cn de bcpaalmg z ^ 
cenen algemeenen cn volftrcktcn ziirgenoomen, is niet dan eene aitick'ing, 
ke alleen uit kragt van cenc onderftelling beftaat; in plaats van te zoeken naar ee- 
ne bepaaling, welke wy van de Waarheid zouden mogen geeven , laat ons dan be- 
ver zoeken om eene optelling te maalccn ^ laat ons van naby bezien , wat men ge- 
raeenlyk Waarheden noemt, en laat ons poogen daar nette denkbeelden van 
“D^yii verfcheidenfoorten van Waarheden, cn 
de Wiskonftigc Waarheden den ccrilcn rang te geeven; dit z>n 
heden van bepaaling; die bepaalingcn ftcunen op ^^ai afgeti^ 
(mderftellingen, cn alle Waarheden m deze fooitzjm met 
fteeds afgetrokken, gevolgen van deze bepaanngen. V y de 
gen gemaakt, wy hebben dezclv'C op allerhande wyzcn faamge\oej,d, dt f, 
V & ^ , T-TT. . TTT,_, i'ui.. — Jon- in deze Wce- 
men aaar uil nrcKt, itunncn met dan vericmuenue 
kc de onderftellingen, die wy gebezigd hebben , zig vertoonen. Du* zyn die Ma- 
thcmatifclic Waai’heden niet dan nauwkciu'ige hcrhaalingcn der bepaalmgen or on- 
derftellingem Het laatftc gevolg is niet waar, dan om liet onmiddelyk ver- 
bonden, of liever hetzelfde is met, en dezelfde verzekering bevat , uls het voer 
gaande, en dit is wedci- niet waai' , dan om dat het verbonden is met het voo.- 
D 2 
