DE NATUÜRLYKE HISTORIE. 
ic>4 
BEWYZEN VOOR DE BESCHOUWING 
VAN DEN AARDKLOOT. 
ZESDE STUK, 
Aardbefchryvin^. 
E oppervlakte van den Aardkloot is niet, gelyk die van Jupiter, verdeeld 
SDI in banden of gordels , die evemvydig met de Evennagtslyn loopen , in- 
tegendeel zy is van de eene Pool tot de andere verdeeld in twee banden 
Aarde , en twee banden 7 Lce. De eerfbe en voomaamfte band is het oude 
Vafte land , waar van de grootfte lengte een cÜagonaal maakt met den Equator, 
en welken men moet meeten beginnende aan ’t Noorden van het Ooftelj^ft Tar- 
tarymi , van daar voortgaande naar het Land , het welk aan dé golf Lenchidolin 
grenrt, alwaar de Moskoviten de WalvilTchen gaan vai^en, van daar naarTobolsk, 
van Tobolks naar de Kafpilche Zee, van de Kafpilche Zee naar Mekka, van Mekka 
naar het Weftelyk gedeelte van het Land door de Galles in Afrilta bewoond , ver- 
volgens naar Monoemugi, naar Monomotapa, en eindelyk naar de Kaap de Goede- 
hoop. Deze lyn , die de grootfte lengte van de oude Wereld uitmaakt, is van 
omtrent 3600 mylen, zy wordt niet afgebrooken dan door de Kafpifche Zee, 
en door de Roode Zee, welker breedte niet zeer groot is , en men moet geen 
acht flaan op die kleine af breekingen , wanneer men de Aarde befchouwt , gelyk 
wj^nans doen, als aJIeenlyk in vier deelcn verdeeld. 
Deze grootfte lengte krygt men met de oude Wereld, gelyk ik zdde , derwyze 
te meeten , dat de lange lyn een diagonaal van den gordel , of van het langwer- 
pig vnerkant is ; want zo men meet volgens de Meridiaancn , zal men vinden , dat 
men maar 2500 mylen krygt van de Noord-kaap tot de Kaap de Goede-hoop; niet- 
tegenftaande men de Baltifche Zee in haarc lengte en de Middellandfche Zee over 
haare geheele breedte door moet; het welk derhalven eene veel mindere lengte, 
m veel grootere af breekingen maakt dan door den eerften weg. Alle andere af- 
ftanden , welke men in de oude Wereld onder dezelfde Mcridiaanen zal willen mee- 
ten, zal men altoos 'veel kleiner vinden dan deze; daar is by voorbeeld maar 1800 
mylen afftands van de Zuidelyke punt van het Eiland Ceylon, tot aan de Noorde- 
lyie kult van Nova Zerabla. Even eeris, zo men het Vafte land paralel met den 
Equator meet, zal men bevinden , dat de grootfte lengte , zonder afbreeking, 
van de Weftelyke Ruft van Afrika te Taefona, tot aan Ningpo, op de Ooftelyke 
ku van China is, cn dat deze lyn omtrent 2800 mylen uitmaakt; dat eene an- 
dere len^e zonder afbreeking kan gcmecten worden van de punt van Bretagne, te 
Brcft , tot aan de kuft van Cliineefch Taitarye , en dat deze lyn omtrent van 
2300 
