DE NATÜURLYKE HISTORIE. 
II® 
BEWYZEN VOOR DE BESCHOUWING 
VAN DEN AARDKLOOT. 
ZEVENDE STUK. 
Over het vóórtbrengen van de Beddingen of Laagen Aarde, 
hebben , onder het voorgaande Stuk , doen zien , dat de Aarde uit 
kragt van de beweezen wederzydfche aanti'elcking tuflehen de deden der 
^ % Stof, en door de middelpuntfchuwende kragt, die uit haare beweeging 
om haaren As , voortkoomt , noodzaakelyk de gedaante van eene fchyf- 
agtig ronde Spheer heeft moeten aanneemen, welker middeliynen een 23ofte ge- 
deelte verfchillen, en dat het niet kan zyn dan door de veranderingen op de op- 
pervlakte voorgevallen , en veroorzaakt door de beweeging der Lugt en der Wa- 
teren, dat dit verfchil grooter heeft kunnen worden, gelykmen meent te mogen 
befluiten uit de maaten onder den Equator en den Poolscirkel genoomen. Die fi- 
guur van de Aarde, die zo wel met de wetten der Waterweegkunde en met onze 
Theorie overeenkoomt , onderftelt, dat de Bol in een ftaat van fmelting of vloei- 
baarheid geweeft is in den tyd als hy zjme gedaante heeft gekreegen ; en wy hebben 
beweezen, dat de voortwerpende beweeging ^n die van omwenteling om den As 
ter zelfder tyd en door een zelfden fchok zyn gegeeven. Men zal zig ligtelyk. 
overreeden , dat de Aarde in een Ibiat van finelting geweefl; is, door het \aiur voort- 
gebragt, wanneer men acht geeft op de natuur der Stoffen , die de Bol befluit,. 
waar van het grootfte gedeelte, gelyk de Zanden en de Kley-aardens ftoffen zyn, 
die of glas zyn, of tot glas kunnen overgaan; en als men aan den anderen kant 
acht geeft op de onmogclykheid , dat de Aarde ooit ih een ftaat van vloeibaarheid 
door het Water voortgebragt , heeft kunnen zyn , dewyl ’er oneindig meer Aar- 
de dan Water is , en het Water daarenboven het vermogen niet heeft om het 
Zand, de Steenen, en andere Stoffen, daar de Aarde uit beftaat, te ontbinden. 
Ik zie dan , dat de Aarde haare gedaante niet heeft kimnen neemen , dan in den 
tyd, toen zy door het vuur gclmoltcn was, en onze hypotliefe volgende, begryp 
ik, dat de Aarde, eerft uit de Zonkoomende, gcenc andere gedaante hadt, dan 
die van een ftroom gefmolten Stoffen , en ontvlamde dampen ; dat die ftroora zig. 
door de onderlinge aantrekking der deden verzamelde, eii een Kloot wierdt, waar 
aan de beweeging van omwenteling om den As de gedaante van eene platagtige- 
Spheer deedt aanneemen ; toen de Aai-dc bekoeld was verdikten de dampen , die 
zig eerft \vyd uitgezet hadden , gdyk wy de ftaarten der Komceten zig zien uit- 
zetten, en vielen als Water op de oppervlakte van den Bol neder, alwaar zy ter 
zelfder tyd een Slib bragten met zwavelagtige en zoutagtige deelen. vermengd t-. 
