BEWYZEN VOOR de beschouwing van den AARDKLOOT. X. St. jgi 
eroote diepte nederdaalen’ , dan wanneer zy op eenc mindere diefTte zyn. Het 
koomt my voor, dat de zwaarte van het Water daar zo wel de oorzaak van zoude 
tunnen zyn als de koude, wanneer men tot ecne groote diepte, by voorbeeld van 
drie of \ner honderd vademen , nederdaalde ; maar inderdaad daalcn de Duikers 
nooit laager dan tot honderd voeten of daaromtrent. Dezelfde Schryver verhaalt, 
dat men op eene reis naar Ooft-Indien, aan de andere zydc der linie, op omtrent 
35 gi-aaden Zuider breedte , een dieplood op vierhonderd vademen diepte zakken 
liet, en dat men dit lood, het welk omtrent 30 of 35 ponden zwaar was , hebben- 
de opgehaald, zo koud vondt , dat men een fhik ys fcheen te voelen. Men weet 
ook, dat de Zeelieden, om hunnen w^m te bekoelen , de fleflèn op verfcheiden 
vademen diepte laaten zakken , en dat de wyn, hoe- laager die onder Water is ge- 
weeft, des te koeler wordt opgehaald. 
Alle deze Rukken zouden kunnen doen vermoeden, dat het Zee- water op den 
grond zouter is , dan aan de oppervlakte; ondcrtuirchen heeft men ook tegenlfry- 
dige berigten, gegrond op proefneemingen , welke men gedaan heeft met vaten , die 
niet dan op eenc zekere diepte geopend wierden,- dat het Water aldaar niet zouter 
is dan van boven ; daar zyn zelfs plaatfcn , daar het Water van de oppervlakte 
zout en de bodem of het onderfte zoet is, en dat moet zo zyn in alle plaatfcn , al- 
waar fonteinen en bromien zyn, die uit den grond der Zee opwelkn , gelyk als by 
Goa , te Ormus , en zelfs in de Zee van Napels , alwaar heete bronnen op den 
bodem zyn. , . . r 1. , i' 
Daal- zyn andere plaatfen , alwaar men bitummeufc bronnen , en laagen van bi- 
tumen op den bodem der Zee heeft waargenoomen , en alwaar op de Aarde eene 
menigte dezer bronnen zvn , die het bitumen met Aarde vermengd , naar dé Zee 
afvoeren. Daar is op B^bados een Bron van zuiver bitumen, die van de Rotlen 
tot in Zee ilroomt. Het zout en het bitumen zyn dan de heerfchende Stoffen in 
het Zee-water, maar het zelve is nog met vecle andere Stoffen vermengd ; want de 
fmaak van het Water is niet bet zelfde in alle de deelen van den Oceaan; daaren- 
boven veranderen de beweeging en roering der Wateren , en de warmte der Zon- 
ne dcnnatuurlyken fmaak, dien het Zee-water anders hebben moeft , zeer veel ; 
en de verfchillènde kleuren der verfchillcnde Zeen, en der zelfde Zeen op verfchil- 
lende tvden , toonen , dat het Zee-water Stoffen van verfcheiden foorten toeit , het 
™dat het dezelve uit de Zee losmaatc , het zy die door de Rivieren derwaar* 
“Sffi^i'ulrfen , door groote Rivieren hefproeid , zyn onderhevig aan ge- 
zette overftroomingen, inzonderheid dc laage Landen , en die naby de monden der 
Rivieren liggen ; en de Rivieren , die haar en oorfprong van zeer ven-e hebben, 
zyn die , welke het geregeldft overftroomen. Elk heeft van de overftroomingen 
des Nyls hooren fpreeken ; die Rimer behoudt een groot eind wegs in Zee Iraare 
zoetheid en de witte kleur haarer Wateren. Strabo en de andere oude Auteurs 
hebben gcfclii-eeven , dat zy zeven monden hadt, 'maar thans zyn ’er m:tar twee 
die bevaarbaar zyn ; daar is een derde Kanaal , het welk naar Alexandrye loopt . om 
de Waterbakken te vullen , en een \derde, dat nog kleiner is; den-yl men , hnts an- 
gen tyd , verzuimd heeft de Kanaalen fchoon te maaken, zyn dezc’ve opw vuld eh ■ 
wrftopt; de Ouden gebruikten daar toe eene menigte Arbeiders en Soldaaten- ' 
alle jaaren, na de overftrooming, nam men het Slib en het Zand weg, ’t welk dezé - 
