BEWYZEN VOOR de beschouwing van den ‘AARDKLOOT. X. St. x8jr 
zommigenj zegt hy, fcheenen een myl of twee lang, en de grootfte van allen 
twam hem voor vier of vyf honderd voeten hoog te zyn. 
Alle deze Ys-velden, koomen, gelyfc ik in het Vide Stuk gezegd heb, van 
de Rivieren , die dezelve naar de Zee afvoeren ; die van de Zee van Nova 
Zembla, en Waigats koomen van de Oby, en miffchien van de Jeniska, en der 
andere groote Rivieren van Siberie en Tartarye; die van Hudfons baay koomen 
van de baay van Afcenfion, waar in veele Rivieren van Noord-Amerika uitwate- 
ren; die van Terre delfuego koomen van het Zuidelyk Vaft land, en zo ’er min- 
der zyn op de kullen van Noordelyk Lapland, dan op die van Siberie, en in de 
Sti-aat van Waigats, fchoon Noordelyk Lapland nader by de Pool ligt, koomt dat 
hier van, om dat alle de Rivieren van Lapland in de Bothnifche Golf vallen, en 
geene in de Noorder Oceaan loopt ; zy kunnen zig ook in de Straaten formeeren , 
alwaar de getyen hooger zyn, dan in volle Zee, en alwaar by gevolg , de Ys- 
fchotfen die aan de oppervlakte zyn, zig kunnen opftapelen , en die vdden of 
banken maaken, die verfcheide vademen hoogte hebben; maar wat die betreft, 
die vier of vyf honderd voeten hoog zyn, het fchynt my toe , dat dezelve zig 
nergens elders formeeren kunnen dan tegen de verheven kuiten, en ik verbeelde 
my dat, in den tyd als de fneeuw, die het bovenlle dezer kullen bedekt, fmelt, 
daar water afloopt, dat op het Ys vallende, op nieuws bevriell, en dus de vorige 
laagen geduurig veimeerdert, ter hoogte van vier of vyf honderd voeten ; en dat 
vervolgens deze velden in een warmer Zomer , door de werking der winden , en 
de beweeging der Zee , en milTchien door hunne eigen zwaarte van de oevers los 
raaken, en in Zee onidryven, en dat zy dus, den llreek des Winds gehoorm- 
mende, tot in gemaatigde gewellen gevoerd kunnen worden, voor datzy geheel 
gelinolten zyn. 
Zie de Reis van "Wafer , agter die van Dampier. 
Aa 2 
