BEWYZEN voor de beschouwing van den AARDKLOOT. XL St. 195 
daar na is de Zee van Arabic, die een zeer groote Zeeboezem is, waar 
S vinarmen koomen, die zig in het Land uitftrekken, de twee grootfte aan den 
Snt van het WeRen, en de twee kieinften aan den kant van hetOoften ; de eer- 
fte dezer armen aan den kant van het Ooften, is de kleine Golf van Cambaycj 
die flegts 50 of 60 raylen diep loopt, en die twee viy gi'oote Rivieren ontvangt, 
te weeten de Tapti en de Baroche, wellte Pietro della Valle de Meln noemt; 
de tweede arm naar het Ooften is die beroemde plaats , wegens de inemeid en 
hoogte der getyên, die daar grooter zyn dan in eenige andere plaats der wereld, 
zo dat die arm, of die geheele kleine Golf niet dan een landis, t wéte nu eem 
door den Vloed bedekt, dan weder door de Eb bloot gelaaten 
ren in deze plaats verfcheidene groote Rivieren uit , gclyk de Indus , de 1 adar , enz. , 
die eene groote hoeveelheid Aarde en Slib aan haai'e monden hebben neci gel^d > 
en buiten haai-e bedden in het water voeren , waar door de grond van de Golf al- 
lengs ophoogt, welker helling zo zagt is, dat de Eb en Vloed zig tot een zeer 
^'^^?eSrim'^^?de Arabifche Golf naar het Weften is de Pcrfifche Golf, die 
meer dan twee honderd vyftig mylen uitgeftrektheid in het land heeft, en de twee- 
de is de Roode Zee, die meer dan zes honderd tagtig mylen landwaards in loopt , 
van het Eiland Socotora afgerekend. Men moet die twee armen als twee Middel- 
landfche Zeën befchouwen, dezelve neemende boven de Straaten van Onnus en 
Babelmandel; en fchoon zy beiden aan groote Ebben en Vloeden onderhevig zyn , 
en bygevolg deel hebben in de beweegingen van den Oceaan, is het, om dat zy 
niet ver van den Equator af zyn, alwaar de beweeging der getyen veel fterkei is, 
dan in de andere klimaaten, en om dat zy daarenboven zeer lang en naiiw 
zyn. De beweeging der getyën is veel geweldiger in de Roode Zee, dan in ae i u- 
fifche Golf , om dat de Roode Zee, die orati-ent driemaal langer , en bykans even 
fmal is als de Perfifche Golf, niet eene Rivier ontvangt , welker beweeging die der 
getyen belemmert, daar de Perfilche Golf drie Rivieren krygt, in het einde, dat 
diepft landwaards infpringt. Het fchynt hier vry duidelyk, dat de Roode Zee ge- 
formeerd is door eene inbreeking van den Oceaan in het Land ; want zo men de 
ligging der Landen boven en beneden de opening, die hem tot doortogt verftrekt, 
omlerzoekt, zal men zien, dat die doortogt niet dan eene fnydmg is, en dat de 
L" wLskant^ van dien doortogt eene 
ting volgen; de kuft van Arabic , van Kaap Rozclgate tot 
zelfde rigting als de kuft van Afrika, van Kaap Guardafu., tot Kaap 
Aan het einde van de Roode Zee is die beragte Lanchtong, welke men 
engte ^'an Suez noemt, die eene borftweering of affluiting markt ^ 
teren der Rooie Zee, cn de gcmccnïchap der Zeën belet. Men heeft, mm}iie 
Befchouwing zch'c de redenen gezien , dewcUce kunnen doen gelooven , dut de 
Roode Zee verhevener is dan de Middel]andrdTC,'en dat, zo men de Land-engte 
van Suez doorftak, daar eene overftrooming en eene vermeerdering der Middel- 
landfchc Zee uit koomen zoude; wy zullen by onze vorige gezegden nog voegen» 
dat, fchoon men niet wilde toeflaan, dat de Roode Zee verhevener ware dM de 
Middellandfche, men niet zal kunnen ontkennen, dat ’er geenc de minfteEb cn 
Vloed in dit gedeelte van de Middellandfche Zee is, ’twelk aan demonden van 
den Njd grenft, cn daar dezelve uitloopcn, tcrwyl in tegendeel in de Roode Zee 
Bb 2 
