BEWYZEN voor m bkschouwing tan din AARDKLOOT. XIV. St. 235 
ruimte is , en waarin niets de ftreek van den wind belemmert; op het Land 
SSeïdeel maaken de Bergen, de Bol&hen, de Steden , enz., hmderpaalen, (he 
Ae ftreek der winden veranderen , en die dikwils wmden , met de eerften ft^dig, 
vóórtbrengen. Deze winden op de Bergen te rug gefluit, doen zig gevoelen in alle 
d^ProvinSen , die daar digt by liggen , en dat met eene gewe digheid zomtyds zo 
ïoSTte ™ den regtireekchin wind 
mcr onrcgelimitig , om^dat hunne ftreek afhangt van den omtrek, de ho«8te en 
Sg der BergenVdiehen te rug ftuiten. De Zee-rvinden bten met 
en eenpaarigheid dan de Land-winden ; zy zyn ook minder veranderende van ftreek, 
Z toiElanger aan. In de Und-winden , hoe geweldig zy zyn mogen , zyn 
oogmblikken van vermindering en zelfs ™ ruft. In de 
der lugt ftandvaftig en geduurig zonder eenige tulTchenpoozing of afbreekmg, en 
het veffehil dier uitwerkzelen hangt af van de oorzaak, die wy hebben aangewezen. 
In het algemeen zyn onder de Zee-winden die, welke uit het Ooften waaijen, 
en die7welke van de Poolen kooraen, fterker dan de Weflen-wmden , en die, web 
S van den Equator waaijen. Onder dc Land-winden tentegen zyn de Weften- 
* V iiriAhrlrp winden meer of min geweldiger dan dc Ooften- en INooiden-winden 
iS Lente c„ In den Ilcrfft zyn de winden ge- 
volgens ac gg g „f in den Winter, zo wel op Zee als te Lande, en men 
tafdet reden» ^ -rft, zyn dc Lnte en de Korft de faifoe- 
;™rtt=nle“,^e?kft “'i in S twL faifoenen. Ten tweeden, is de bewee- 
^ng welke de werking der Zon en der Maan in de lugt voortoicngt , dat is te 
feggen de Eb en Vloed van den Dampkring , ook grootcr m den tyd der Equi- 
noxen. ^Ten derden, brengen de gefmolten Sneeuw in de Lente , en ^ dampen 
welke’de Zon des Zomere heeft opgetrokken , en die geduurpde dcnHerft in o\er- 
vloediffc Rcffens nedervallen , de winden \'‘oort of vermeerderen althans de ze v n. 
Findelyk ten vierden , kan de overgr.ng van koude tot hitte en van hitte tot koude 
niet toegaan zonder het volumen der lugt zeer aanmerkelyk te vermeerderen cn te 
^..„linripi-pn en bv^evolg zeer grootc winden voort te brengen. 
M ? bemerkt toils ftiwdigc ftroomen in de Lugt , men ziet Wolken, die zig 
Mtn bemciKt ai b , imoncrc of laa-^cre Wolken, die een vlak 
''^^Dewin?en zyn geweldiger op de verheven plaatfcn , dan in dc ^ 
hooger men op hooge Bergen klimt, hoe meer de kragt des winds toen , 
dat men op de gewoone hoogte der Wolken is gekoomcn,dat is te zeggen, omuen 
een vierde of een derde van een myl loodregte hoogte. Boven deze hoogte is ae 
Hemel gemeenlyk helder , ten minften des Zomers, en dc \rind wordt da^ar miq- 
der; men wil zelfs , dat hy zig geheel niet doe gevoelen Ojp de kru*n der hoogfte 
Bergen; gelyk evenwel dc meeften dezer kruinen , en zelfs de allei verhevenfle, 
met^Ys en Sneeuw bedekt zyn, zo is het natuurlyk te denken , dat dit Lugtgewe 
door dc winden beroerd worde in den tyd als deze Sneeuw vait; dus kan het n 
G?; 2 
