3 ? 
33 
93 
39 
99 
39 
93 
39 
33 
33 
39 
BEWYZEN voor de beschouwing van den AARDKLOOT. XVII. St. 27>' 
jtefnrooken van' het vvagenfpoor van het Eiland Machian , van den afgrond in dén 
Bere Ararath van de poort der Kordeliéres , en van die der Therraopylen , enz. 
Wv kunnen daar de poort van den Berg der Troglodyten in Arabie, en die van 
Echelles in Savoye byvoegen, welke de Natuur flegts ruw ontworpen hadt, en 
die door Viftor Amadeus voltooid is. Het water brengt zo wel als het onderaard- 
fche vuur aanmerkclyke verzakkingen, inftortingen, nedeiwaUen van rotfen , om- 
kantelingen van Bergen , cn dergclyken voort , waar van wy verfcheiden voorbeel- 
den kunnen bjbiengcn# « i j tj. j *-« tS?o 
„ In de maand Juny dcs jaars 1714, ftortede een gedeelte \^n den Berg Dia- 
bleret in Wallifcrland fchielyk neder, en eensklaps kreeg dezelve tuflehen twee 
en drie uürcn des namiddags , teiwyl de lugt helder was, eene kegelagtige ge- 
daante; hy wierp \ryf-en-vyftig boeren wooningen om verre, verpletterde-vyt- 
tien honderd menfehen, meer dan honderd fluks rund vee, en veel meer klem 
vee • hy bedekte met zync puinhoopen meer dan eene vierkante myl ; daar 
wierdt eene ftikke duiftemis veroorzaakt door het ftof ; de hoopen fteen , 
die in de laagte op malkanderen zjm gewoii^ert , zjm meer dan dertig roeden 
hoo2 het welk waarfchvnlyk Rhyn-roeden zyn van tien voeten lang; deze hoo- 
nen hebben de wateren gefluit, die nieuwe zeer diepe Mciren maaken; daar is 
dit alles ceen voetfpoer van bitumineule floffèn , noch van zwavel , noch van 
knik te vinden, en bvgevolg moet aUeenlyk debafisvan deze gi-oote rots Van 
Men heeft een merkwaardig voorbeeld Van deze verzakkingen in de ProVintie 
Kent" bv Folkflone; de heuvels rondom zyn van afftand tot affland door eene on- 
merkbaare beweeging, en zonder eenige Aardbeeving ingezakt. Die heuvels zyn, 
binnen in de rotfL, van fleen en krj^t; door deze verzakking hebben zy rotfen 
en aarden, die daar naby waren, in Zee geworpen; men kan het Verhaal van deze 
cebeurtenis, zeer wel beveftigd, in de Philofophifche Tranfafties vinden Ch}. 
^ In 1618 wierdt de Stad Plcurs in Grauw bunderland onder de Rotfen, aan welker 
vnpt 7V gelegen was , begraaven. In 167.8, viel ’cr eene groote overflrooming 
voor in Gaskonje, door de verzakking Van eenige brokken van Bergen in de Pyre- 
neen veroorzaakt, waar door de wateren , die m de onderaardfche holten dezer 
Bergen beflooten waren, gedwongen wicrdeii uit te loopen. In 1Ö80, gebeurde 
no<T^eenc grootere overftrooming in Ierland, die ook veroorzaaltt wierdt door het 
iSkken van een Berg met water gevuld hien kan de oorzaak van alle deze ui - 
wSSn T-telyk bemTpen; men weet, dat ’er, op cene oneindige menigte plaat- 
fen ond^aVehe wateren zjm; die wateren fleepen de Zanden en Aarden , daar 
zv doo? loopen , allengs weg, cn bygeVolg kunnen zy de laag Aarde, daai- een Beig 
op draagt, allengs ondermynen , en deze laag Aarde , die den zclvcn tot r- 
flrekt , naar de eene zyde meer dan naar de andere uitgehold, moet den Berg doen 
omkantelen, of zo deze bafis aan beide zyden 'gelyk ontbreekt , moet deBergm- 
ftorten of inzakken , zonder om te vallen. 
Na gefprooken te hebben van de verzakkingen; Vart de inflortingen, en van al-- 
les wat, om zo te fpreeken, flegts by toeVal in de Natuur gebemt, moeten 
(a) Zie l'Hifiorie de ï' Académie des Sciences An. 1715* 4 »' 
(h’) Zie Tranfa&> Pbilof. Aiy> V ol. IF ■ pag. 250, 
Mm 3^ 
