VAN DEN OLYFANX 
11 
De sap in ’t tegendeel is zo ongezegg-elyk als buitenfpoorig ; zyne natutnr is 
in alles even weerbarlüg jgeenebetrektykegevoeligheidygeeneerkentenisvooï 
goedebehaTidelingen,geengeheiigen vanweldaadcn jverwydering voor de ver- 
keerJng met den menfcb, afgryzen voor dwang, geneigdheid tot allerlei foort 
van kwaad, öf oni beter te zeggen, een hertbegeerte om aiies te doen wat kan ^ 
fchaaden ofmishaagen. Maar die wezendlyke gebreken worden door fchynbaa- * 
re volmaaktheden vergoed. Hy is uitwendig even als de menfcli gemaakt ihy 
heeft armen, handen, vingers; het gebruik dier deelen alleen verheft hem, 
ten opzigte der behendigheid , boven de andere dieren , en de betrekkingen , 
die zy hem door de gelykheid derbeweegingen, en de overeenkomft der ver- 
rigtingen , tot ons geeven , behaagen en misleiden ons , en doen ons aan in- 
wendige hoedanigheden toefchryven,’t geen niet dan van de vorm der lede- 
maateii afhangt. 
De bever die in de vermogens, welke zy hoofd voor hoofd bezitten, ver- 
re beneden den hond en den aap fchynt te zyn, heeft egter van de Natuur ee- 
ne gaaf ontvangen, die ’t gefchenk der ftemme byna kan opweegen. Hydoet 
zig van die van zyne foort verftaan,en zoo wel verdaan, dat zy zig in maat- 
fchappy vereenigen , dat zy eenftemmig werken , dat zy groote en lange on- 
demeemingen in ’t gemeen uitvoeren, en deze gezellige genegenheid, zo wei 
als het voortbrengzel hunner onderlinge verftandhouding en gezamenlyke ver- 
rigtingen, vorderen met grooter regt onze verwondering, dan de behendigheicf 
van den aap, en de getrouwheid van den hond. 
De hond heeft derhalven niet dan geeft, (men vergunne my, by mangel 
van gepafte woorden , deze uitdrukking te gebruiken) en wel een geleende» 
geeft ; de aap heeft ’er niet dan de vertooning van ; en de bever heeft gee» 
of vernuft dan voor hem alleen en de zynen. De olyfant overtreft 
n.llC uriCj liy vereeni^t tle vcrlievcnflc Ijoedanig'liedeii-. l)e haneï is VOO?'^ 
naamste werltraig der behendigheid van den aap de ol^rfant heeft zyn fnuit, 
die hem voor arm en hand dient , en waarmede hy de kleinfte dingen even als 
de grootfte kan opneemen en aangrypen , dezelve aan den mond brengen , op 
zyn rug leggen , omvatten en houden, of verre wegwerpen, en waarin hy der- 
halven hetzelfde middel van behendigheid vindt als dc aap; ter zelfder tyd 
heeft hy de. leerzaamheid van den hond; hy is, even als deze vatbaar 
voor erkentenijf, en voor eene fterke verknogtheid, hy gewent zigligtelyk- 
aan den menlth, onderwerpt zig minder aan hem door getveld, dan door vrien- 
delyke behandelingen , dient hem met yver, met getrouwheid, met vernuft, 
enz. Eindelyk de olyfant, gclyk ook de bever , bemint het gezelfchap vaii' 
zyns gelyken , hy doet ’er zig van verftaan ; men ziet hen dikwils zig verza- 
melen, zig verftrooijen ,gemeenfchaplyk handelen, en, zo zy niets bouwen, 
zo zy niet in ’t gemeen werken; is dit mifichien eeniglyk aan gebrek van ge- 
noegzaame ruimte en ruft toe te fchryven ; want de menfehen zyn reeds van’ 
zeer oude tyden in die ftreeken, daar zig de olj'^faut onthoudt, fterktoege- 
noomen ; hy leeft derhalven in ongeruftheid , en is nergens vreedzaam be- 
zitter van eene ruimte , groot en vry genoeg om zig daar met een vaft verbly* 
ter neer te zetten. Wy hebben gezien, dat alle deze voorwaarden en gunftig^ 
B a 
