VAN DEN OLYFaNT. 
-5, Ceylon, fchoon de Ideinfie van middellyf, zyn de fterkfte, de dapperfte, 
„ de beft gefpierde, in één woord, de bekwaamde voor den oorlog; de ande- 
„ren, ’£ zy door eene natuurlyke geneigheid , ’t zy om dat zy iets verlie- 
vens in hun vinden, bewyzen hen een grooten eerbied j de derde is die der 
,, zwarten die de gemeenfte en rainfl: geachte zyn.” Deze Schryver is de ee- 
nigfte , die fchynt aan te duiden dat het byzonder klimaat der roffe of roode 
olyfanten Ceylon is; de andere Reisbefchryvers maaken ’er geen gewag van. 
Hy verzekert ook dat de Ceylonfche olyfanten kleiner vallen dan de andere , 
Thevenot zegt het zelfde in ’t verhaal van zyne reis op bladz. 260 , maar 
anderen zeggen het tegendeel, of geeven het te kennen. Eindelyk is de Va- 
der Vincent IMaria nog de eenigftc die gefthreeven heeft, dat de witte 
olyfanten de grootfte zyn. De vader Tachard verzekert in tegendeel dat de 
witte olyfant van den Koning van Siam vry klein was, fchoon hy al zeerhoo- 
ge jaaren bereikte. Na de getuigeniflen der Reisbefchry veren ten opzigte van 
de grootte der olyfanten in de verfchillende landen vergeleeken , en de ver- 
fchillende maaten, die zy gebruiken, berekend te hebben, komt het my voor 
dat de kleinfte olyfanten die van weftelyk en noordelyk Afrika zyn, en dat de 
ouden, die niet dan dit noordelyk gedeelte van Afrika kenden , regt gehad 
hebben om te zeggen , dat in het algemeen de olyfanten der Indiën veel grooter 
waren dan die van Afrika. Maar in de ooftelyke landen van dit gedeelte des 
werelds, die den ouden onbekend waren, zyn de olyfanten zo groot,enmis- 
fchien zelfs grooter, dan in de Indiën gevonden; en in dit laatft gedeelte vaa 
de wereld fAynen die van Siam , vanPegu, enz. de Ceylonfche in lighaaras 
geftalte te overtreffen ; fchoon deze laatfte naar ’t eenstemmig getuigenis van 
alle Reisbefchryveren de moedigfte en de fchranderfte zyn. 
Na de voornaamfte zaaken ten opzigte van deze lbort van diereii voorge- 
draagen te hebben , zo laat ons thans hunne vermogens elk op zig zelvén afzon- 
derlyk befchouwd , onderzoeken; laat ons hunne zintuigen, beweegingen, 
grootte, fterkte, behendigheid, vernuft, enz. befchouwen. De olyfant heeft 
zeer kleine oogen ten opzigte van den omtrek zyns lighaams , maar zy zyn 
fchitterende en toon en geeft; en ’t geen dezelve van die van alle andere dieren 
onderfchëidt, is de kragtige uitdrukking van [haits-gevoelens , en het byna 
beredeneerd overleg van alle zyne beweegingen Q). Hy wendt zig langzaam 
en met zagtheid naar zyn meefter, hy heeft voor hem een opflag van ’t oog, 
dat vriendfehap te kennen geeft, dat oplettendheid toont,terwyl hy fpreekt, 
dat begrip aanduidt na dat hy hem gehoord heeft ; en ’t welk eene doordrin- 
gendheid van geeft laat blyken wanneer hy hem wil voorkomen ; hy fchynt 
te bedenken, te ovenveegen , te wikken, en zig niettebepaalendanna'verfchei- 
den maaien onderzogt,en zonder verhaafting, zonder drift, de teekens, waar 
aan hy moet gehoorzaamen befchouwd en overdagt te hebben. De honden 
welker oogen veel uitdrukken , zyn al te leevendige dieren om de opvolgende 
fchaduwingen hunner gewaarwordingen en gevoelens gemakkelyk te kunnen 
onderfcheiden ; maar gelyk de olyfant uitteraart gemaatigd en deftig is , leeft 
(y'i Elephantos;raplia Christophori Prtbi ar Hartbhfelt. Erfordi* 1715. 
XI. Deel. E 
% 
