DE TYDVAKKEN DER NATUUR. 
85 
eene fchuinfche beweeging aantaflede, zodat de bergen, die de valeitjes 
boorden, verhevener zyii gebleeven, dan de alleen ftaande heuvels , die 
zig tuflchen beiden bevinden ; te Montbard , by voorbeeld , is de hoogte 
van den alleenftaanden heuvel, boven welken de muuren van het oude 
kafteel li<^gen , hechts van honderd veertig voeten , terwyl de bergen , 
die de kTeine valei aan weerskanten boorden , ten Noorden en ten Zui- 
den meer dan drie honderd vyftig voeten hoogte hebben ; en het is 
eveneens met alle de kalkaartige heuvelen , welken wy hebben bygebragt ; 
alle die, welke op zigzelven alleen ftaan, zyn tevens minder hoog dan dc 
anderen, omdat zy in ’c midden van de kleine valei en in den loop van 
het water ftaande* door de ftroomen aan hunne kruinen zyn aangetaft, de- 
wyl die ftroomen alcyd geweldiger en fneller zyn in ’t midden dan naar de 
boorden. 
Wanneer men deze fteile affnydingen , fomtyds lynrecht tot op ver» 
fcheidene toifes hoogte verheeven, befchouwt; wanneer men dezelven van 
boven tot beneden ziet zamengefteld van zeer vafte en zeer harde kalk- 
aartige banken, ftaat men verbaasd over den zeer langen tyd, welken 
men moet onderftellen dat de wateren noodig hebben gehad om deze 
byftere affnydingen te openen _ en uitteholenj maar twee omftandighe- 
den hebben medegewerkt om dit groot werk teverhaaften; de eene is, 
dat in alle de kalkaartige heuvelen en bergen de bovenfte beddingen de 
niinft zamengepakten en de zachtften zyn, zodat de wateren gemaklyk 
de oppervlakte van den grond hebben kunnen aantallen , en den eerften 
hollen weg, die hunnen loop beftuurd heeft, formeeren ; de tweede om- 
ftandigheid is, dat, fchoon deze kalkaartige banken zig geformeerd heb- 
ben, en gedroogd, ja zelfs verlleend zyn onder de wateren der zee, het 
echter zeer zeker is, dat zy in den beginne niet anders waren dan weeke 
ftoffen , die allengs hard zyn geworden door de werking der zwaarte op de 
geheele mafla , en door de oefening van de kracht der verwantfchap op 
haare zamenftellende deden. Wy zyn dan verzekerd, dat deze ftoffen 
alle haare vaftheid en hardheid welke wy zien dat zy thans hebben , toen 
nog niet verkreegen hadden , en dat in den tyd van de werking der zee- 
llroomen , zy daarvoor met minder wederftand moeften wyken : deze 
bedenking vermindert de verbaazende langte van den tyd welken wy aan 
dit werk der wateren behoeven te geeven , en verklaart des te beter de 
vrederkeerige overeenkomft van de uicfpringende en infpringende hoe- 
ken der heuvelen , die volmaakt gelyken naar de wederkeerige overeen- 
komft van de oevers onzer rivieren in alle de gronden die Jigtlyk te ver- 
^oor de zamenftelling zelve van die kalkaartige gronden , en niet 
voor hunne verdeeling, dat wy verpligt zyn een zeer lang tydperk toe- 
telaaten ; zodat ik van de twintig duizend jaaren ten minften de drie 
eerfte vierde deden neeraen zoude voor de vermenigvuldiging der fchelp- 
vilTchen, de vervoering _ hunner overblyfzelen , en de zamenftelling van 
de rnaffa, die hen befluit; en het laatfte vierde deel voor de verdeeling 
L 3 ' 
