DE TTDVAKKEN DER NATUUR. 
II3 
m het Zuidelyke gedeelte van Louifiana by de rivier Mifliffipi , en het 
Ooftelyke gedeelte aan den mond van de rivier der Amazoonen, landen, 
die geformeerd zyn ae bezinkzels of aangevoerde ftoffen dier groote 
rivieren Maar wy kunnen geen grooter voorbeeld van een nieuwlings 
geformeerde ftreek verkiezen , dan die der groote landen van Guiana ; 
hunne befchouwing zal ons het denkbeeld van de brute of onbewerktuig- 
de Natuur herinneren , en zal ons een gefchaduwde fchildery van de al- 
lengfche formatie van een nieuw land vertoonen. ^ 
In eene uitgeftrektheid van honderd en twintig mylen , van den mond 
van de rivier Cayenne tot dien der Amazoonen , heeft de zee , watemas 
(taande met de aarde, geen anderen grond danflib; terwyl andere kuiten 
beftaan uit een kroon van water -hout van oï paletuviers , welker 
wortels, Hammen, of gekromde takken, een water -bofch vertoonen, 
daar men niet dan met een kanoe, en met de byl in de hand, om de be- 
letzels geduurig wegtehakken, kan doorkomen; die grond van flib llrekt 
zig met eene zachte helling verfcheiden mylen onder dé wateren der zee 
uit: aan de landzyde, boven, of achter die breede zoom van paletu- 
viers,- welker takken , meer naar ’t water overbiiigende dan zig in de hoog- 
te verheffende , eene fterkte forraeeren , die tot een nell voor onreine 
dieren dient, llrekken zig nog de verdronken favannes uit, met de lata- 
nier- of waaijer- palmboomen begroeid, en met derzelver afval en over- 
blyfzelen bezaaid : die lataniers zyn groote boomen , welker voet in- 
derdaad nog in ’t water Haat , maar welker kruinen en takken in de hoogte 
opfchietende , en met vruchten voorzien , de vogels noodigen om zig 
daar op te zetten: boven de paletuviers en de lataniers vindt men nog 
al niet dan week hout , als comons Qn jineaux , (andere foorten van 
palmboomen) die niet in het water groeijen , maar in moerafllge flikkige 
gronden , waarop de verdronken favannes uitloopen : vervolgens begin- 
nen bolTchen van een anderen aart : de landen verheffen zig met eene 
zachte fchuinte, en wyzen hunne meerdere hoogte, om^ zo tefpreeken, 
aan, door de meerdere flevigte en de meerdere hardheid van het hout, 
dat zy voortbrengen. Eindelyk na eenige mylen wegs in eene rechte 
lyn van de zee af, vindt men heuvels, waarvan de hellingen, fchoon vry 
Heil , en zelfs de kruinen , eveneens bedekt zyn met eene groote dikte 
van goede aarde, allerwegen beplant met boomen van allerhande ouder- 
dom, zo gedrongen op malkander, zo geflooten liaande , dat hunne krui- 
nen door maikanderen gevlochten, naauwlyks het zonnelicht doorlaaten, 
en dat zy onder hunne fombere fchaduw zulk eene koude vochtigheid 
onderhouden , dat de reiziger verpligt is daar vuur te ontfteeken om 
’er den nacht doortebrengen , terwyl op cenigen afftand dier digte bos- 
fchen op plaatfen die opgeruimd en bewerkt zyn , de overmaatige hitte 
van den dag ook zelfs des nachts nog al te groot en verveelend is: dit 
groote land van de kullen, en het binnenlle van Guiana, is dan niet dan 
een even groot bofch, rvaarin de wilden, in kleinen getale, door het hout 
necrtehakken, eenige opruiming hier en daar gemaakt hebben, om ’er hua 
. XFll Deel, P 
