14!: B L A D W IJ Z E R 
ftand van zee, loopsn de rivieren regt en volgen dcnzelfden loop zeer verre,, 
en naar maate zij haareii mond naderen , verraenigv^JcligeQ ^{g haare kronke- 
lingen , I7G* Men kan aan de rigting der rivieren in een onbekend land zien 
of men digr aan, of verre van zee zij, ald. Monden der rivieren: natuur- 
lijke oorzaaken, waarom bijna alle de groote rivieren zig door verlcheiden 
monden in zee ontlasten , ald. Het water der rivieren behoudt zijne drift tot 
verre in zee , aJd. Twee foorten van vertraagde ftroomen in de rivieren; 
derzelver oorzaaken en verklaaring. Tegen-ftroomen van ftil water in de 
rivieren en draaijingen, 171. Als de rivieren haaren mond naderen, is de 
fchulijiui van het bed bijna weg, en evenwel behouden zij eene foelheid* 
die des te grooter is hoe meer water de rivier beeft; reden van die uitwer- 
king, 173. Eene rivier, die eene zeer groote fnelheid zoude verkregen hebben, 
zou niet alleen kunnen blijven vlieten op eenen grond, die gelijk ware, maar 
zelfs over eene hoogte loopen , zonder zig veel ter zijde te veripreiden , 174. 
Optelling van de grootfte rivieren van Europa, met de uitgeitrektheid van 
derzelver loop. 176. Optelling van die van Afia, ald. Van Afrika, a!d. 
De rivieren van Amerika zijn de grootfte in de waereld, 177. Optelling van 
dezelve, ald.. Daar zijn xn de oude waereld omtrent vier honderd dertig 
rivieren, die onmiddelijlc in den Oceaan of in de Middeliaiidfche Zee en de 
Zwarte Zeeuiüoopen, en men kent ’er weinig meer dan honderd tagrig in da 
nieuwe waereld, die onmiddelijk in zee vallen, 179. en volg. Rivieren van 
doorbet vuur gefmolten ftoffen, doorde uitbersting van vuurbraakende ber*> 
^veroorzaakt, 255. De Rivieren volgen in haare kronkelingen naauw-' 
keunghjk de overeenkoomende llrekking-der bergen. Als in eene valei de 
beliiüg van eenen der bergen , langs welken zij loopt , minder fteil is dan die 
van den anderen , neemt de rivier haaren loop veel digter langs den fteilften 
berg, I, 161. en volg. Gemeenlijk loopen de rivieren midden door de va. 
leien, of liever over het laagfte gedeelte van den grond, die tusfehen de twee 
tegens elkanderen over ftaande heuvelen of bergen is , 169. Natuurlijke oor- 
zaaken van de verandering van bed in de rivieren, ald. De oppervlakte van 
seiie ftroomende rivier is niet gelijk van het een eind tot het ander. De midden- 
Aroom is, iiaar de otnftaiidighedea, veel booger of laager dan het water aan 
de kanten ; verklaaring van die omftondigheden , 171. Optelling van h-’t aan» 
tal rivieren, die In de groote vloeden vallen, 179. In de groote en kleine 
rivieren vormen de zoomen overal hoeken , die. in malkander fprin» 
gen, 220. ^ 
aivïEft PAERD behoort tot de otide waereld en 'wordt in de nieuwe niet gevonden ; . 
de foort is niet talrijk ; het bewoont alleen de groote rivieren van Afrika en- 
Oost'Indie, IX, 2. Wanneer men enige juiste kennis van dat dier bekoo- 
men heeft, XII, 31. Zijn fchreeuw van pijn gelijkt meer naar het gehulk 
, van eenen buiFel, dan naar het hinneken van een Paerd, 32. Hij heeft het 
vel zeer dik en zeer bard eii bijna ondoordringbaar, ald. Zijne befchrijving; 
dwaaling der Ouden , ald.' Hij heeft de tanden niet uit den bek uitdeeken- 
der;, fchoon zij ontzagchelijk gnxot zijn , ald. Züne afmeelingen , 32 , 33. 
Hij heeft vier en veertig tanden; zijne hondstanden zijn vaii eene zeifft’an- 
^igheid fraaier dan het yvoir , 34. Hij brengt maar een jong voort , 35. 
Het mannetjen is een derde grooter dan het wijfjen , ald. De Hippopota- 
mus heeft het lijf langer en zoo dik als de rhinoceros , 37- Gebruik dat 
raen tanden maakt, 38* Zijne voortanJen hebben tot viJFtiQu 
dunnen lengte en zyae kiezen zijn zoo groot dat fomtnige tot drie ponden 
wee» 
/ 
