H 
de natuurlyke historie 
DE ORANGS-OUTANGS, of DE PONGO (*) en DE JOCKO (**). 
W y vertoonen deze twee dieren te zamen , om dat het wel zyn kan , dat 
zy beiden maar eene en dezelfde foort uicmaaken. Het zyn van al- 
le de aapen, die, welke meeft naar den menfch gelyken , die, welke, by 
gevolg , meeft verdienen waargenomen te worden ; wy hebben den kleinen 
orang-outang , of den jocko, leevende gezien, en wy hebben ’erhetvel, 
enz. van bewaard ; maar wy kunnen van den pongo of den grooten orang- 
outang , niet dan volgens de berigten der Reisbefchryveren fpreeken ; zo 
zy getrouw waren, zo zy niet dikwils duifter, gebrekkig, vergroot bevon- 
den werden , zouden wy niet twyffelen of de groote orang-outang van eene 
andere foort zy dan de jocko , van eene volmaakter foort , nader komende 
aan die van den menfch. Bontius, die eerfte Geneesheer was te Batavia, 
en die ons goede waarneemingen over de Natuurlyke Hiftorie van dit ge- 
deelte 
O Orang-outang , naam van dit dier in de Ooft-Indiên ; Pongo, na ara van datzelfde dier 
inLowando, eene provintie van Congo; Kurkurlacko , in fommige plaatfen der Ooft- Indiën, 
volgens S. Kjoep, C’»*»/'. 8ó. door Linn.'eus aangetrokken. 
Homo Silvefirts. Orang-outang. Bontiüs , pag. 84. fig. ibid. Nota , die figuur vertoont 
eer eene vrouw dan een vvyfje van een aap. 
Satyri Silveftres, orang outang, didi. Jcones arborum... ut et animalium. Lugd. Bat. 
apud VAN OER Aa. Tab. nntepenuit dua ftgura. 
Troglodites. Homo nodournus. Linn/zus, Syft. Nat. Edit.Js.. pag. 10,. 
Ooran outan. Capt. Be.\kman, Travel to Borneo, Loudon, 1718 fig. 
Oerangs-Oetangs, de Ceilon. Foyage de G. Schoutxn, aux Ind. Oriënt, Amft. 1707. 
Drill, volgens CiiARLETON, Exerc. pag. 16. 
Smitten , volgens BosM.A.v , foyage de Cuinéc, pag. 528. 
Barh, volgens verfcheidcn Reizigers. 
Pnngo, volgens B.attf.l, Purchaff, en anderen. 
(♦♦) Jocko, En jocko, naara van dit dier in Congo, welken wy hebben aangenoraen. En, 
is het artikel dat wy afgefncden hebben. De empakafa van Congo wordt pacapi of pa- 
caffc genaamd, en by gevolg moet men den enjocko enkel \ockt, noemen. Barh, in Guinee, 
volgens I'r. PvRARD , pag. 3S9 . en ook volgens den vader du Jarric , Champanzcc , Quimpe- • 
zee > door de Engclfchen , die op de kuft van Angola verkeereii. Men heeft hem ook wilden 
rncnfch, bofch menfch, genaamd, gelyk den pongo; anderen hebben hem de dwerg van 
Guinee geheeren. Op fommige plaatién van Afrika Quojasmbras, volgens Dapper. Qjioja- 
yoran , Quinomorrou . Qjttoiasmorrou , volgens anderen. Selvago , of de wilde , door de Por- 
tugeezen. Satyrus Indicus. Tulpius , Oh/erv. Med. lib. HL cap 56. fig- ‘bid. 
Homo Sylveftris. Ourang-outang. Tyson , Anatomj of a Pigmie. Lond. 1699. 
pag. 108. 
Paris, Jive Barris. Pymet/s Qj/ineenfis, Chimpanrée Anglis. Defcript. of fome curious 
creatures, &c. London, 1719. in «vo. fig. 
jfie man of the woods. Edwards Glanings. Londen, 1758. p/rg. 6. fig. ibid. 
Satyrus , jimia ecaudata fubtus nuda. Ljnn. Syjt. Nat. Ed. X. pag. 25. 
Simia unguibvs omnibus planis & rotundatis, cefaria facicm cir. gente. Homo filvcs^ 
tris, 'l'hinme des Pots. Brjsson, Regn, Anima!, pag. i8p. 
