AANIIANGZEL TOT DE HISTORIE VAN DEN MENSCH. 35 
zc onderftclling tot zijn voordeel bediene, door te tragcen dezelve on de on- 
derwerpen, welke men befchomvt, toetepasfen. Alle de verdienfee beftaat 
dan in de toepasfing, in een woord in het gebruik dat men ’er van maakt 
XXV. Alle onze kundigheden fteunen op betrekkingen en vergeliikinéen 
alles IS dan flegts betrekking in de wacreld, en dan kan alles ook afgemeeten 
denkbeelden zelve zijn alle betreklijk en hebben niets vol- 
V gelijk wij getoond hebben, verfchillende graaden van 
meer 1 1 zeekerheid. Ja zelfs de baarblijklijkheid heeft min of 
er Klaarheid, mm of meer fterkte, volgens de verfchillende oogpunten, 
door w betrekkingen, waaronder zij zig vertoont; de waarheid, 
onder ^ overgcbragt eii vergeleken, vertoont zich ook 
onaergrooter ot kleiner betrekkingen, naardien de uitkomst der bevestiging 
ontkenning van een voorftel door alle menfehen in het algemeen , nog 
meer gewigt fchijnt te gceven aan de waarheden, die best betoogd, en van 
alle overeenkomst of affpraak minst afhanglijk zijn. ^ 1 v n 
de Hof» die ons baarblijklijk als van elkanderen 
hebben geene betrekking tot elkanderen • de 
b fh . worden met de z^vaarte, de ondSing- 
baarheid niet met den tijd, de beweeging niet met de oppervlakte eiS 
Deeze eigenfchappen hebben niets gemeens dan het voorwerp, dat haaraaii 
pen" S^ondprr?^i,Ti?^'^ elke deezer eigenfehap- 
dat is re vpo befchouvvd, vcreischt dan eene maat naar haareii aart, 
oat is te zeggen , eene maat van alle de andere onderfcheiden. 
Rekenkundige Maaten. 
deeze maat is bpr nüfoi maat boodt zig natuurlijk daartoe aan; 
der hoeveelheden^ niet anders is dan d^orde 
L i r algemeene maat, die toepaslijk is op alle de 
haar wezenlijkheid geeft”cï'zij^ die toepasfing 
zenlijks behandeld heeft, men heeft de getallen door Ske'uJiï 
afgebecld, waaraan men de denkbeelden van betrekking, van het ondSweS 
genoomen, gehecht heeft, en door dat middel is men in Haat geraakt derzel- 
yer betrekkingen tc meeten, zonder enig acht te Haan op de betrekkingen der 
hoeveelheden, welke zij verbeelden. uct 
Deeze maat is den menschlijken geest zelfs gemcenzaamer geworden dan 
de andere maaten; zij is ook indedaad het zuiver voortbrenfzcl vin ziinc 
overdenkingen; die, welke hij over maaten van eenen anderen aart doet 
bebben akoos de ftof tot voorwerp en hebben dikwijls deel aan 'de duifier- 
heden, die haar omwikkelcn Maar dat getal, die maat die ons in her 
afgetrokkene, zoo volmaakt toefebijnt, heeft vcele gebreLn in de’ toepas- 
mg, en dikwijls koomt de moeijclijkheid der vraagftiikken in de wiskundige' 
i 
