404 DE NATUURLYKE HISTORIE. 
BYVOEGZEL 
Op het Hoofdftuk ow Huwbaarheid II Deel hladz. 2 + 0 , 
In de IMorie van de geheele Natuur raakt m'ets ons nader dan de Hiflorio 
van den Mensch en in die natuurkundige hiftorie van den-Mensch is niets aan- 
gcnaaraer en merkwaerdiger dan het getrouw tafereel van die eerfte oogen- 
blikken, waarop de mensch zig mensch mag noemen, De ouderdom van 
de eerlte en tweede kindsheid vertoont ons in het eerst flegts eenen Haat van 
ellende, die allerhande bijftand behoeft en vervolgens eenen Haat van zwak- 
heid, welken men door aanhoudende zorgen onderfleunen moet. Zoo wel 
met opzigt tot den geest als tot het lighaam, is het kind niets of weinig tot 
de jaaren yan huwbaarheid; maar dre ouderdom is de dageraat van onze eerfte 
fchoone dagen, het is het tijdftip, waarop alle onze vermogens , zoo lig- 
haamlijke als verftandlijke, in- volle werking beginnen te koomen, waarop 
de werktuigen alle hunne ontwikkeling bekoomen hebbende, het gevoel ont- 
* cenc fchoone bloem, die weldra de dierbaare vrugt der reden moet 
1 f men hier flegts het lighaam en de zintuigen gade flaat, 
zal het beftaan van den mensch ons niet voorkoomen voJkoomen te ziin dan 
wanneer hij het kan mededeelen ; tor dien tijd toe is zijn leven , om zoo te 
fpreeken , flegts eene groeijing, hijheeft flegts dat nodig is om te beftaan en te. 
waslen , alle de inwendige vermogens van zijn lighaam bepaalen zig tot zijne, 
voedingen ontwikkeling,; de levens -beginzelen, die in de leevende organi- 
fche klompjens beftaan, welke hij uit het voedzel trekt, worden flegts tfebe- 
zigd om de voeding in ftand te houden en worden alle opgefliirpt doo? den 
aanwas van den vorm, die zig in alle zijne afmeetingen uitbreidt; maar als die 
aanwas van het lighaam ten naasten bij op zijn vast punt is, maaken die zelfde- 
leevende bewerktuigde klompjens, die niet meer aangewend worden tot uit- 
breiding van den vorm, eenen overvloed van leven uit, dat zig naar buiten 
moet uitftorten om zig mede te deelen : de Natuur wil ons beftaan niet tot ons- 
zclven bepaalen ; door dezelfde wet, waardoor zij alle fchepzelen den dood 
onderworpen heeft , heeft zij hen ook getroost met het vermogen van zitr 
heryoorttebrengen ; zij wil dan dat die overvloed van loevende ïlof zig ver- 
brerne en gebruikt worde tor nieuwe levens en als men- de Natuur .daarin 
hardnekkig tegengaat , koomen ’er dikwijls noodlottige uitwerkiiwen uit 
voort, van welke hetgoed is enige voorbeelden bijtebrengen.. ^ 
