J 
, AANHANGZEL TOT DE HISTORIE VAN DEN MENSCII. 2,09 
mijne Natuuriijke Iliftorie der Vogelen gezegd heb, het gezang bij de 
vogelen de levendige uitdrukking van het gevoel der liefde; een kanarievo- 
gel, van zijn wijljen gefcheiden, die het ziet zonder het te kunnen naderen 
houdt niet op van zingen en vak eindelijk eensklaps neder, uit gebrek van 
genieting, of liever uk gebrek van de ontlasting’ van- dat levemsvogt, van welk 
de Natuur niet wil dat men het overtollige zal ophouden, maar dat zij inte- 
gendeel befterad heeft ojn naar buiten uitgeworpen te worden en van lighaani 
in lighaain overtegaan. 
Maar het is alleen in de kragt der jaaren en voor kerke menfehen dat dee- 
zc ontlasting volftrekt noodzaaklijkis, zij is zelfs niet heilzaam dan voor zoo- 
danigen, die zig weeten te maatigen; zoo dra men zig bedriegt met zijne 
driften voor behoeften te neemen, ontftaat ’er meer kwaad uit de genieting' 
dan uit de onthouding; men heeft misfehien duizend voorbeelden van menfehen 
die zig, door zig te veel toetegeeven, bedorven hebben tegens eenen enke- 
len , die door onthouding in ziekten gekort is. Bij het gemeen der menfehen 
kan men , als men den ouderdom van vijf en vijftig ofzes tig jaaren te boven is, 
dar vogt in gewisfe en zonder veel ongemak ophouden, vermits het, fchoon 
even overvloedig, veel minder prikkelende is dan in de jeugd, het is zelfs 
een balfem voor den ouderdom ; wij eindigen in alle opzigten gelijk wij be- 
gonnen hebben. Men weet dat in de kindsheid en tot de volkoomcn huwbaar- 
heid de roede opgezet wordt zonder dat ’er uitwerping opvolgt, hetzelfde ge- 
beurt ook in den ouderdom, de roede rigt zig nog vrij lang op na dat de behoef- 
te van uittewcrpeii reeds opgehouden is en niets doet den ouden mannen meer 
kwaad dan zig door dat cerfte teken te laaten bedriegen, dat hen niet mislei- 
den moest, want het is nooit zoo vol en volkoomen als in de jeugd, het 
duurt llegts weinige minuuten , het is niet verzeld van die prikkelingen des 
vleeschs, die ons alleen de waare behoeften der Natuur in de kragt der jaarcil 
doen gevoelen; het is alsdan noch het gevoel noch het gezige^ dat men het 
eerstJgedrongen wordt te voldoen, het Is een verfchillend zintuig, een inwen- 
dig en bijzonder zintuig , dat zeer vreemd is van de zitplaatfen der andere 
zintuigen, door wdk het vleesch zig leevende gevoelt, niet alleen in de ceel- 
dcelen, maar ook in alle de nabij gelegene deeien; zoo dra dat gevoel niet 
meer bekaat, is het vleesch dood voor het vermaak en de onthouding meer 
heilzaam dan nadcelig. 
N 
fa) I Deel. Over de natuur der Vogelen. 
XVIII. Led. 
Dd 
