254 
D E N A T ü U R L Y K E II I S T O Pv I E. 
het zodenlijke raec opzigt rot de denkwijze, hetzij in het natuurlijke met op- 
zigt tot de daaden. . r i j j • 
Alles wat wij volgens de reisbofchrijvingen , over tagtig of honderd jaaren 
gcfchrcvcn, gezegd hebben moet dan niet roegepast worden dan op de Lap- \ 
pen, die hot Christendom niet omhelsd hebben; hunne rasfen zijn nog zui- 
ver en hunne gedaante is nog zoodanig als wij die befchreven hebben. De 
Lappen, zegt de Meer Klingstedt , gelijken in gelaatstrekken naarde 
andere Europilche volkeren, bijzonderlijk naar de Finnen, uitgezonderd dat 
de Laplanders de beenderen van het opper -kaakbeen meer verheven heb- 
ben; deeze laatllc trek voegt hen weder bij de Samojeeden, hunne gcftalte 
beneden de middclniaatigc voegt hen insgelijks bij dezelve, gelijk ook hun- 
ne zwarte of donker bruine hairen ; zij hebben baarden , en hair aan het 
lighaam, omdat zij de gewoonte hebben laaten vaaren van het uittetrekken , 
gelijk de Samojeeden doen. Het vel van deeze en geene is van dezelfde 
kleur; de borden der vrouwen zijn even flap en de tepels even zwart bij de 
twee natieën. De kledij is bij beitjen dezelfde ; dc zorg voor de rendieren, 
de jagt, dc visfeherij, dc domheid, de luiheid zijn dezelfde. Ik heb dan 
wel recht om te blijven beweeren dat de Lappen en Samojeeden eene ett 
' dezelfde foort of eenzelfde ras van menfehen zijn, zeer verfchillcnde van die 
der gemaatigde wacreldllrcek. 
Als men dc moeite neemt het nieuw bericht van den Heer IIoeg- 
STROEM met het verhaal van den Heer Klingstedt te vergelijken , zal 
men overtuigd zijn dat, fchoon de gebruiken der Laplanders enige verande- 
ring ondergaan hebben, zij egter, over het algemeen , dezelfde zijn die zij 
voorheen waren , en zoodanig als dc eerde reisbcfchrijvers hen voorgcflcld 
hebben. 
Zi| zijn C^Qgt de Heer IIoegstroem) van eene kleine geflalte ,_ bruin van 
De vrouwen houden zig , ten tijd van haare maandlijkfe zuive- 
ring, 'aan de deuren der tenten en eeten afzonderlijk De Laplanders wa- 
ren van oude tijden herder- volkeren ; zij hebben groote kudden van rendieren, 
van welke zij lum voornaamst voedzcl manken ; daar zijn weinig huisgezinnen of 
zij verteeren ten minden cenrcndierelke weck , en deeze dieren geeven hun ook over- 
vloedig melk , waarmede dc armen zig voeden. Zij fpijzen niet van den grond 
gelijk de Grocnlanders en de Kamfchatkaaleii , maar van fchotels van grof laken 
gemaakt, of nitmandjens op eene tafel geplaatst; zij drinken liever water van ge- 
Iniolten ■ fneeiiw dan tivicr- water . . . • - Zwart hair, ingezonken wangen, 
een breed aangezigt , een puntige kin zijn dc trekken , welke de twee kunnen ge- 
meen hebben. De mannen hebben Aveinig baard en een dik lighaam, zii zijn 
cffter zeer vlug in het loopen Zij woonen onder tenten van rendicreh- 
vcllcn of laken gemaakt , zij fiaapeu op bladeren, waarop zij een of meer ren- 
dieren -vellen uitflrekken Dat volk is over het algemeen meer dooien- 
de dan gezeten ; het gebeurt zelden dat de Laplanders meer dan veertien dagen 
op eene zelfde plaats verblijven; als de lente kooint , verhuizen de mee [re met 
hunne gezinnen twintig of dertig mijlen verre in het gebergte, om te tragten het 
hctaalen derichatting te omwijken Daar is geen zetel in hunne tenten , 
elk gaat op den grond zitten .... Zij fpannen dc rendieren _ voor lieden om 
hunne tenten cn andere goederen te verhuizen; ook hebben zij ichuiteii om te 
