a88 DE N A T U U R L Y K E HISTORIE. 
De onvolmaaktheid van natuur, welke hij op eigen gezag aan Ame- 
rika in het algemeen verwijt, betreft enkel de dieren van het Zuidlijk ge- 
deelte van dat vast land, welke veel kleiner en geheel vcrfchillende gevon- 
den zijn van die van de Zuidlijke deden van de Oude Waereld: 
En deeze onvolmaaktheid , gelijk de oordeelkundige en wcKpreekende fchrij- 
ver van de Gefchiedenis der beiden Indiën te regt zegt , bewijst niet de nieuw- 
heid van dat halfrond, maar deszelfs wederopkomst; het heeft op denzelfdcn 
tijd als het oud moeten bevolkt zijn, maar het heeft laater overftroomt kunnen 
worden ; de beenderen van oliphanten , van rhinocerosfen , welke men in Ame- 
rika vindt, bewijzen dat die dieren ’er weleer gewoond hebben C« 3 - 
Het is waar dat ’er enige llreeken van Zuid- Amerika zijn, vooral in de 
laage gedeelten van het vastland, als Guajaua, Amazone, de laagc landen 
van de land -lengte enz. daar de inboorlingen van het land minder fterk dan 
de Europeaanen fchijnen; maar dit koomt van plaatslijke en bijzondere oor- 
zaaken. Te Carthagena leeven de inwooners , hetzij Indiaanen , hetzij vreem- 
delingen, zes maanden van den zomer, ora zoo te fpreeken, in een warm 
bad; eene al te Hcrke en gedinirige doorwaasfeming geeft hun de blaauvv- 
blcckc kleur van zieken. Hunne beweegingen worden gewijzigd door de 
flapheid der lugtilreek, die de vezelen ontlpant. Dit 'merkt men zelfs uit 
hunne woorden , die met eene zagte llcm en bij lange en menigvuldige 
tusfehenpoozingen uit hunnen mond koomen In het gedeelte van Aine- 
rika , dac op den oever der rivier der Amazoónen en van den Napo ligt, 
zijn de vrouwen niet vrugtbaar én haare onvrugtbaarheid vermeerdert, als 
men haar van lugtilreek doet veranderen ; egter drijven zij dikwijls h-aare vrug- 
ten af. De mannen zijn zwak en baaden zig tc dikwijls om kiagten te kun- 
nen krijgen; de lugtilreek is niet gezonden de befmetlijke ziekten zijn ’er 
menigvuldig (c); maar men moet die voorbeelden als uitzonderingen of 
liever als vcrfc'neidenheden, die beiden dc Oude en Nieuwe Waereld ge- 
meen zijn , befchouwen ; want in de Oude zijn de menTchen uit het ge- 
bergte eii der hooge landen merklijk fterker dan de bewooners der kusten 
cn der andere laage landen. Over. het algemeen waren alle de inwooners 
van Noord -Amerika en die der hooge landen in Zuid •Amerika, gelijk 
Nieuw Mexico, Peru, Chili, enz. menfehen, die misfehien minder werk- 
zaam , maar zoo llerk als de Europeaanen waren. Wij weeten door een 
achtingwaerdig getuigenis, door den beroemden Frank l in , dat in agc 
en twintig jaaren de bevolking te Philadelphia zonder vreemden toevoer . 
verdubbeld is; ik kan dan bezwaarlijk inftenimen met eene foort van ver- 
wijt, 
(a) ffi/lw philofophiqu! Ê? poUtique Ê?f. T. VI,, p. 292. 
(b) Idem T III. p, 292. . ' 
( e) Idem , Ibidem . fi. 5 1 5, 
\ 
