Van d e o r a n-g ,s., o u T; a n ^ - g 
Maar wij moeten bij al hetgeen wij in het XIV. Deel van denzelven ge- 
zegd hebben , nu ook de waarneemingen der natuurkundigen en reizigers, 
die op onderfbheidene tijden omtrent dien Pongo of grooten Orang-Outang 
in het licht, of tot onze kennis gekoomen zijn, voegen. De Heer Ridder 
dobsonville heeft ons wel willen inededeelen hetgeen hij van dat dier 
heefc waargenoomen , dat hij met zoo veel fchranderheid als naauwkeurig- 
heid heeft befchreven. „ Het is, zegt bij, van den Orang-Outang , die 
y> vijf voeten hoog is dat hier gefprooken wordt: dit dier fchijot tegens- 
” woordig nergens te beflaan dan in enige ftreeken van Afrika , en de groo- 
» te eilanden ten Oosten van Indie. Volgens verfcheiden onderrigtingen , 
•>» die ik ontvangen heb , meen ik te kunnen zeggen dat men ’er geene meer 
M ziet in het fchier -eiland aan deeze zijde van den Ganges , en dat hij zelfs 
zeer zeldzaam gevyorden is in de landen, daar hij nog voortteelt: zou hij 
” door de wilde dieren uitgeroeid, of zou hij , door vermenging, onder an- 
» dere dieren - foorcen ingelijfd zijn ? 
Een deezer dieren , dat ik gelegenheid gehad heb te zien twee maanden 
na dat het gevangen was , had agt voeten en agt of tien duimen hoogte; 
5» in zijne oogen fcheen eene geelachtige tint te heerfchen, die voor het 
,, overige klein en zv/art waren. Schoon iets wilds hebbende, kondigden 
5» zij eer ongerustheid, verlegenheid en verdriet dan woestheid aan. Zijn 
,, mond was zeer groot, de neus- beenderen zeer weinig vooruitfteekende , 
,, en de wangen -beenderen zeer hoog uitpuilende.... Zijn aangezigt was 
5 , gerimpeld; de grond van zijn vel was bruiriVit, zijn hoofdhair, enige 
„ duimen lang , was bruinachtig, even als het hair van het overige des Jig- 
„ haams, dat op den mg dikker was dan op den buik; zijn baard was dun, 
„ zijne borst breed, de billen tamelijk vlceschig, de dijen ruig, de beenen 
,, krom; de duimen van de voeten, fchoon wat minder van de andere vin- 
„ geren verwijderd dan die der andere Aapen, Honden ’er egter verre genoeg 
,, van af om hem zeer veel gemaklijkheid toetebrengen , hetzij om te klau- 
„ teren , hetzij om te vatten 
,, Ik heb deezen Satyr niet dan hurkenden of ftaanden gezien ; maar , 
,, fchoon hij gewoonlijk regt op gong, behielp hij zig, naar men, mij zeide , 
,» in den ftaat van vrijheid, met handen en voeten, als hij moest loopen of 
j, eene floot wilde overfpringen; niislchien is het zelfs de oefening van dat 
y> vermogen dat toebrengt om in die foort de wat bovenmaatige lengte der 
n armen te onderhouden ; want het einde van de vingeren van zijne handen 
•51 reikte tot aan de knieën. Zijne teel deelen waren vrij wel geëvenredigd; 
55 zijne roede was, in den flappen ftaat, omtrent zes duimen lang en had 
” van die van eenen befnedenen, 
15 Wijfjens heb ik niet gezien , maar men zegt dat zij de borften een wei- 
« riig plat hebben; haare teeldeelen, als die der vrouwen gevormd, zijn 
” eene maandelijkfe ontlasting onderhevig : men vermoedt dat de 
»5 tija van haare dragt omtrent zeven maanden zij .... zij teelen niet voort in 
55 uen Itaat van flavernij, ,,,, 
A t 
