i* DE NATUURLYKE HISTORIE 
dezelve te beoordeelen , uitgebreidheden uitgedagt, zonder diepte en zonder 
breedte, en .zelfs punten, devstelke uitgebreidlieden zonder uitgebreidheid zyn. 
Alle deze aftrekkingen of affeheidingen zyn Ileigeringen o na ons oordeel te onder- 
fteunen , en hoe veel borduurzel hebben wy niet gelegd op dat klein getal bepaa- 
lingen, welke de meetkunde gebruikt! Wy hebben Enkel genoemd , alles wat 
tot deze bepaalingen gebragt kan worden , wy noemen Saaragelleld , alles wat zig 
daar niet gemaklyk toe laat brengen , en hier van zyn een driehoek , een vierkant, 
een cirkel, een teerling , enz. , voor ons enkele dingen , zo wel als alle de kromme 
lynen waarvan wy de wetten en de meetkundige faamenftelling kennen. Maar al- 
les wat wy niet tot deze figuuren en tot deze afgetrokken wetten kunnen brengen, 
fchynt ons faamgefteld. Wy neemen niet in aanmerking, dat deze lienies , deze 
driehoeken, deze pyramiden, deze teerlingen, deze bolletjes, en alle die nieetkuii'* 
dige figuuren, niet beftaan dan in onze verbeelding; dat die figuuren niets 
dan ons werk zyn, en dat zy inde Natuur mogelyk niet gevonden worden, of 
zo zy daar in gevonden worden , dat het is om dat alle mogelyke gedaanten daar 
in gevonden worden , en dat het miflbhien nioeijelyker en zeldzaaraer is, enkele 
figuuren van eene gelykzydige pyramide of van eene naauwkeurige teerling in de 
Natuur te vinden, daa de faarngeltelde gedaanten van eene Plant of van een 
Dier. 
Wy neemen dan overal het afgetrokkene voor het enkele, en het wezendlyke 
voor het laamgeftelde, In de Natuur daarentegen beftaat het afgetrokkene niet , 
niets is enkel, en alles is faaragefteld, wy zullen nooit in het binnenft maakzel 
der dingen doordringen, en wy kunnen derhalven niut wel bepaalen wat meer of 
min faamgefteld is, wy hebben geen ander middel om dit te weeten, dan door 
de meerdere of mindere overeenkomft, welke yder ding met ons en met het ove- 
rige van het Heelal fchjmt te hebben , en het is volgens deze wyze van oordee^ 
len, dat het Dier meer laamgefteld is dan de Plant, on de Plant meer dan de 
Delfftof. Dat denkbeeld is juift ten opzigte van ons, maar wy weeten niet, of de 
eene inderdaad zo enkelvoudig of zo faamgelleld zyn als de andere , en wy 
weeten niet, of een bolletje, of een teerling meer of min, aan de Natuur 
koft, dan een fpruitje, of eemg werktuigelyk deeltje, welk het we- 
zen moge. Zo wy hieromtrent volfirektelyk begeerden gillingen te raaaken, 
zouden wy kunnen zeggen, dac de gemeenlle, de minft zeldzaame, de talryklle 
dingen tevens de enkelvoudiglle zyn , maar dan zouden de Dieren miffehien het 
enkelvoudiglle zyn, naardien het getal hunner foorten , dat der ïborten van Planten 
of Delfftoffen verre overtreft. 
Maar zonder ons langer met dat onderzoek bezig te houden , is het genoeg getoond- 
tc hebben, dat de denkbeelden, welke wy gemeenlyk van het enkele en laamge- 
ftelde hebben, denkbeeltten van aftrekking zjm, dk dezelve «iet kunnen toege- 
paft worden op defaamehftelling van de werken der Natuur, en dat wy alle de We- 
zens tot eerfte beghizek, of elementen, van eene regelmatige figuur, of tot deelt- 
jes willende brengen, die de gedaante van kantzuilen, van teerlingen, van bollet- 
jes, enz. , hebben , dat geen, het welk niet dan in onze verbeelding is, hebben in 
de plaats van het geen wezendlyk beftaat; dat de gedaanten van defaamenftellende 
deelen der verfchillende dingen ons volftrekt onbekend zyn , en dat wy by gevolg on- 
derftellen en denken mogen, dat een bewerktuigd lighaam geheel beftaat uit gelyke 
werktujgelyke deelen, eveneens als wy onderftellen , dat een teerling uit andere teer-; 
