4S DE N A T U U R L Y K E HISTORIE 
in het water geftort zyn, en met uitzondering der vogelen, in de andere foorten 
van eijerlegiïende Dieren , zyn de wyljes gemeenlyk grooter dan de mannetjes , 
gelyk in de viflchen, de hagediflchen, enz. 
£Ma deze algeineene verlcheiden heden in de Dieren voorgeftcid te hebben, be- 
gint Aristoteles nader ter zaake te kooraen,en onderzoekt eerft het gevoelen der 
oude Philofophen , die beweerden dat het zaadvogt , zo wel van het mannetje 
als van het wyfje uit alle de deelen van hun lighaam voortkwam , en kV verklaart 
zig tegen dat gevoelen, om dat de kinders^ zegt hy, fchoon vry dikwils naar 
hunne ouderen gelykende, zomtyds ook naar hunne voorouderen, grootvader, 
of grootmoeder, gelyken; en om dat zy daarenboven naar hunne ouderen gelyken 
door de Hem, door het hair, door de nagels, door hunne houding, en door hun- 
ne wyze van gaanj het zaadvogt nu, zegt hy, kan niet koomen van het hair, 
van de Hem, van de nagels, of van eene uitwendige hoedanigheid, gelyk die 
van ’t gaan ; Derhalven gelyken de kinderen om die reden niet naar hunne ouders, 
om dat het zaadvogt van alle de deelen des lighaams koomt , maar om andere 
redenen. 
Het fchyntmy toe, dat het niet noodzaakelyk is, hier te doen opmerken, hoe 
zwak die laatfte redenen zyn , tvelke Aristoteles geeft, om te bewyzen , dat het 
zaadvogt niet uit alle de deelen des lighaams koomt; ik zal alleenlyk aanmerken, 
dat het my voorgekoomen is , dat die groote man de middelen , om zig van het 
gevoelen der Wysgeeren, die hem voorgegaan waren , te verwyderen , voordag- 
tclyk zogt; en ik ben verzekerd, dat al wie zyne verhandeling over de voorttee- 
ling met oplettendheid leeft, zal erkennen, dat het voomeemen, om een nieuw 
Samcnftelzel, ’c welk van dat der Ouden verfchilde, te geeven, hem verpligt, 
om altoos en in alle gevallen aan de minft waarfchynelyke redenen de voorkeur te 
geeven, en, zo veel mogelyk , de kragt der bewyzen te ontwyken, die tegen 
zyne algemeene beginzelen van VVysgeerte zyn aangekant ; want de twee eerfte 
boeken fchynen niet gemaakt te zyn , dan om te poogen dat gevoelen der ouden 
om verre te werpen; en men zal wel haaft zien> dat het geen hy daar voor in de 
plaats wilde ftellen , veel minder gegrond is. 
Volgens hem , is het zaadvogt des mans een uiiwerpzel van het laatfte voedzel, 
datiste zeggen » van hetbIoed;en de maand-ftonden zyii iit de vrouwen een bloe- 
dig uitwcrpzel , het eeni:>e , dat tot de voortteeling dient. De vrouwen of wyf- 
jes, zegt hy, hebben geen ander vnigtraaakend vogt; daar is dan geene vermen- 
ging van dat des mans, met dat der vrouwe; En hy meent dit hier mede te 
bewyzen, om dat ’er vrouwen zyn > diebevrugt worden zonder eenig vermaak; 
om dat het niet demeefte vrouwen zyn, die jn de vermenging vogt naar buiten 
werpen; dat in het algemeen die, welke bruin zyti) en die een managtige hou- 
ding hebben, niets uitftorten, zegt hy, en daarom egter niet minder voórtteelen 
dan die 3 welke blank, en van een meer vrouwelyk voorkoomen zyn, die veel vogt 
Horten. Dus, befluit hy, verfchaft de vrouw niets voor de voortteeling dan het 
niaand-ftondigbloed; dit vogt is de ftoffe der voortteeling, en het zaadvogt van 
den man brengt daar niets aan toe, als ftof, maar als gedaante. Het is de uit- 
werkende oorzaak, het is het beginzelder beweeging, het is voorde voortlee- 
ling het geen de beeldhouwer is voor het blok marmer; Het vogt van den man 
is de beeldhouwer , het ftonden-bloed het marnier , en de vrugt is de figuur. 
