DER DIEREN. 
Maar ora te beter in ftaat te zyn'’'ora over de natuur van het zaadvogt, en dat 
der zaaddiertjes te oordeelen , zullen wy de voornaamfte waarneemingen bybreti- 
gen, welken men over dit onderwerp gemaakt heeft. 
_ Leeuwenhoek het zaadvogt van een haan hebbende waargenoomen, zag daar- 
m diertjes, in gedaante gelyk aan rivierflangetjes, maar zo klein, dat hy wil, 
«at vyftig duizend dezer diertjes geene zandkorrel in grootte evenaaren. In het 
zaadvogt vaneen rot zyn ’er verfcheiden duizenden nooiSg om de dikte van een hak 
temaaken , enz. Die voortreffelyke Waamcemer was verzekerd, dat degeheele 
zelfftandigheid van het zaadvogt niet dan eene verzameling dezer diertjes is. ' Hy 
heeft deze diertjes waargenoomen in het zaadvogt van den man , van de viervoe- 
tige dieren , van de vogelen , de visfchen , de fchelpvislchen , de gekorvenen. 
Die van het zaadvogt van den Ijirinkhaan zyn langwerpig en zeer dun , zy fchy- 
nen met hun boveneinde vaft te zitten, zegt hy , en hun ander einde, ’t welk hy 
hunnen ftaart noemt, heeft cene zeer levendige beweeging, gelyk die zoude zyn 
van een flang , wiens kop en boveneind onbevveeglyk waren. Wanneer men het 
zaadvogt waarneemt op die tyden als het nog niet volmaakt is , by voorbeeld ee- 
nigen tyd voor dat de dieren tragten te koppelen, meent by de zelfde diertjes ge- 
zien te hebben, maar zonder eenige beweeging, daar integendeel, wanneer de 
tyd hunner liefde en paaring gekoomen is, deze diertjes zig met eene grootere le- 
vendigheid beweegen. 
In het zaadvogt van een mannetjes kikvorlch zag hy dezelven eerft onvolmaakt 
en zonder beweeging, en eenigen tyd daarna vondt hy hen levendig; zy zyn zo 
klem, dat er, zegt hy, tienduizend noodig zyn om de grootte van een eytje van 
een wyfjes kikvorfch te evenaaren; voorliet overige waren die, welken hyin de 
zaadballen van de kikvotich vondt, niet levende maar alleenlyk die, welke in het 
zaadvogt, m een grooter omtrek genoomen, gezien wierden; waarin zy allengs 
het leven en de beweeging kreegen. 
In het zaadvogt van den man en in dat van den hond, -beweert hy diertjes 
van twee foorten gezien te hebben , waarvan by de eenen als mannetjes , en de 
anderen als wy^esbefchouwt; en het zaad van een hond in een klein glas befloo- 
ten hebbende, zegt liy, dat den eerften dag een groot getal dezer diertjes fticr- 
ven, dat den tweeden en derden dag nog meer ftierven, dat ’er den vierden dag 
weinige levende overbleeven , maar dat hy deze waarneming andermaal op hec 
zaad van den zelfden hond herhaald hebbende, daar, na verloop van zeven dagen, 
nog levende diertjes in vondt , waarvan zomniigen met zo veele Inelheid zwom- 
men, a s zy gemeenlyk in het nieuw uitgehaalde zaad van het dier zwemmen, en 
dat liy eene teef geopend hebbende, die, eenigen tyd voor de waarneemiiig, drie- 
maal dwr den zelfden reu gedekt was, met het bloote oog in een van de hoornen 
der lyftnoeder, geen zaadvogt v’an het mannetje kon bemerken , maar door mid- 
del vsii het vergrootglas daar de zaaddiertjes van den hond in belpcurdej dat hy 
dezelve ook in den anderen hoorn van de lyfmoeder vondt , en dat zy in groote 
menigte waren in dat gedeelte der lyfmoeder, ’t welk aan de fchede grenft ; het 
welk, zegt hy, duidelyk bewyft, dat het zaadvogt van het mannetje in de lyf- 
moeder was doorgedrongen , of ten minden dat de zaaddiereii van den hond door 
hunne beweeging aldaar gekomen waren , door welke beweeging zy vier of vyf 
duimen wegs in een half uur afloopen kunnen. In de lyftnoeder van eeu wyftes 
K & 
