de natuurlyke historie 
8o • 
rug, en befliiit hem zo vafl, dat hy hem welhaafl; verfcikt , en vervolgens 
verflindt (Ii). ° 
De paarden van Nordland of Nordelles, zyn op zyn meeft vier en een 
halve voeten hoog. Naarmaate men naar ’t Noorden nadert, worden de 
paarden kleiner en zwakker. Die van Weft- Nordland zyn van eene 
zonderlinge gedaante ; zy hebben een zwaaren kop , groote oogen , klei- 
ne ooren, zeer korten hals, breede borfl, Imalle kniefchyf, het lichaam 
wat lang, maar dik, de lendenen kort, het bovenfle gedeelte van het 
been lang, het onderfte kort, beneden aan het been geen hair, een 
kleine en harde hoef, een dikken ftaart , gevulde maanen , kleine voeten , 
die nooit behagen worden. Deze paarden zyn goed , zelden fteeg en gril- 
lig , zy klauteren alle de bergen vaardig op. De weiden zyn zo o-ocd in 
Nordland, dat, wanneer men deze paarden naar Stokholm voert , zy daar 
zelden een jaar overbrengen , zonder te vermageren , te vervallen en hun- 
ne fterkte te verliezen; terwyl integendeel de paarden, welken^men uit 
noordelyker llreeken naar Nordland brengt , fchoon in het eerfte jaar ziek, 
daar hunne kragten herneemen (i). 
De overmaat van hitte en koude fchynt even eens nadeelig voor deze 
dieren te zyn; in Japan zyn de paarden in ’t algemeen klein, men vindt ’ér 
echter onder van eene vry goede gehalte, en dat zyn waarfchynlyk die 
welke uit de landen van de gebergten komen; het is in China genoeg- 
zaam eveneens; men verzekert evenwel dat die van Tonquin van eene 
fraaije gehalte en wel gefpierd zyn , dat zy goed op de hand , en van 
zulk eene zigte geaartlieid zyn, dat men hen gemaklyk africhten, en tot 
allerhande foorten van marfclien bekwaam maaken kan [k). 
Zeker is het, dat de paarden, die uit drooge en heete landen herkomftig 
zen, verballeren , en zelfs kwyiien, en fterven in die klimuaten en landen, 
die al te vochtig zyn , hoe warm zy weczen mogen, terwyl zy zeer goed zyn 
in alle de bergachtige landen van het klimaat van Arabic af tot in Dene- 
marken en Tartarye in de Oude Wereld, en van Nieuw-Spanje tot in de 
Magellaanfche landen in de Nieuwe Wereld, het is derhalven niet de hitte 
noch de koude, maar de vochtigheid alleen, die hun nadeelig is. 
Men weet dat de foort van het paard in de Nieuwe Wereld niet 
beftonek, toen dezelve ontdekt wierdc, en men mag zig met reden over 
hunne fchielyke en verbazende voortteeling verwonderen, want in minder 
dan twee honderd jaaren, is het klein getal van paarden, welken men uit 
Europa derwaards heeft overgebragt , zo verbazend fterk toegenomen bv- 
zonderlyk in Chili, dat zy daar zeer laag in prys zyn. Frezier zeg^’ dat 
die verbazende vermenigvuldiging des te opmerkelyker is, omdat dè In- 
diaa- 
(/;) Efaid’une Hift. Naturelle de Norwege, par Pontoppidan. Journal étranger mots 
?i\\hn^Gétiér. des Foyages. lom. XIX. pag. 551 . 
CD 'tonquin, par Ie P. de Riiodes, Jefuite. pag. 51. G? fuiv. 
