10 
GELEDE DIEEEN. 
der Pauna behandeld worden; het zijn die dieren, welke, voor 
zoo ver zij in het dagelijksche leven bij name genoemd worden , 
in de taal voorkomen onder de benamingen van kreeften of 
krabben, spinnen, mijten, duizendpooten en insecten. 
Even als de gewervelde dieren zijn de geleden zijdelings 
symmetrisch, dat is aan beide zijden gelijk gevormd. Het be- 
kleedsel des ligchaams is meestal min of meer verhard, soms 
leder- hoorn- of kalkachtig, en in ringen verdeeld. Inwendig 
zijn de spieren in dit bekleedsel ingeplant. Het zenuwstelsel 
bestaat uit eene rij knoopen, waarvan een boven den slokdarm 
in den kop en de overigen aan de buikzijde des ligchaams gele- 
gen zijn en die door twee zenuwstrengen zijn verbonden. Uit deze 
knoopen loopen de overige zenuwen naar de verschillende deelen 
des ligchaams. De bloedsomloop wordt geregeld door een hart , 
dat bij de meesten den vorm heeft van een verlengd ruggevat, 
hetgeen inwendig aan de rugzijde van het dier ligt ; bij de meeste 
gelede dieren bestaan geene terugvoerende vaten, maar stroomt 
het kleurlooze bloed door het ligchaam van voren naar achte- 
ren en wordt in dien omloop, door de lucht, welke in lucht- 
buizen binnendringt, ververscht. De gelede dieren leggen eijeren , 
ofschoon bij eenigen de jongen reeds uit de eijeren binnen het 
lijf van het moederdier ontwikkelen. Het embryo is steeds met 
de rugzijde naar den dooijer gekeerd. 
Sommige gelede dieren, met name insecten, zijn voorname- 
lijk merkwaardig door hunne gedaanteverwisseling , waarbij het 
jonge dier, wanneer het de eijerschaal verlaat, eene gedaante 
heeft zoo zeer verschillende van die van het moederdier, dat 
men beide oppervlakkig beschouwd niet in eéne klasse van dieren 
Eou durven bijeen brengen; men denke bij voorbeeld aan eene 
rups, waaruit een vlinder ontstaat. Eenigen tijd behoudt het 
jonge dier die gedaante en schijnt alleen te leven om zich te 
voeden; wanneer het volwassen is, verandert het tot eene an- 
dere gedaante, waarin het' langeren of korteren tijd in rust 
doorbrengt, om eindelijk voor de derde, of (zoo men het ei mede- 
