INLEIDING. 
7 
plaats levert, en wat in magazijnen verzameld is, blijve onaan- 
getast, ook dan nog vraag ik, of — daar de Schepper het niet 
beneden zich geacht heeft het heir der gelede dieren te schep- 
pen en met zoo groote wijsheid in te rigten en te onderhou- 
den, of de mensch te hoog verheven is om hun maaksel en 
hunne levenswijze te onderzoeken? 
De laatste wetsbepalingen omtrent het lager onderwijs schen- 
ken wel in het algemeen de hoop, dat er van nu af bij ons 
te lande in het algemeen iets meer gedaan zal worden aan het 
uitbreiden van de kennis der natuur, en bijzonderlijk ook van 
het dierenrijk, maar wanneer wij aan de eene zijde nagaan dat 
de meesten onzer schoolarchen zelven geene kennis hebben van 
de nieuwe zaken, die zij onderwijzen moeten, en ten andere 
dat de beschrijvingen der gelede dieren wel niet het eerst aan 
de beurt zullen liggen, dan ben ik eenigzins bevreesd, dat het 
onderwijs omtrent die kleinere dieren wel bij de meesten ad 
Kalendas Graecas zal worden uitgesteld. 
Ik heb een’ hooggeleerde gekend , die jaarlijks een collegie 
moest geven over de vaderlandsche geschiedenis, jaarlijks met 
het nog onbewoonde land begon, maar ook aan het eind van 
het jaar nog slechts tot aan de Eranken gekomen was , omdat 
hij bijzondere studie gemaakt had van het tijdvak der Batavieren. 
Iets dergelijks zou ook hier kunnen gebeuren. De meer bekende 
zoogdieren en enkele vogels met een paar kruipende dieren en 
wat visschen zullen jaarlijks wederkeeren, en van de overige 
dieren der lagere klassen zullen de leerlingen, ook die der 
hoogere klassen, niet veel meer vernemen, dan dat zij er zijn. 
Het komt my dus voor, dat een boek als hetgeen ik nu ga 
schrijven, nuttig kan worden; slechts mag het niet meer dan 
een overzigt aanbieden, daar het anders door uitgebreidheid en 
kostbaarheid zijne eigene aanwending in den weg zou staan. 
Ik zal mij genoeg beloond rekenen, in dien een enkele lezer 
zich daardoor opgewekt’ gevoelt tot eigene nasporing van de 
op zoo duizenderlei wijze verschillende en zoo dikwijls verras- 
