40 
DE VISSCHEN. 
in de verscheuring , die door de met geweld toegebragte wonde 
ontstaat , zoodanige uitwerkselen te weeg brengt. 
DE KLEINE PIETERMAN. TRACHINU's VIPERA. 
(Plaat 5 , fig. 6.) 
De kleine Pieterman was geheel aan de natuurkundi- 
gen ontsnapt, totdat Cuvier en Yalenciennes , in 1829, het 
eerst dezen visch als eigene soort aan voerden. De onderzoe- 
kingen door mij, onmiddelijk hierop ingesteld , toonden aan, 
dat deze soort ook onder de inheemsche behoort, maar tot dien 
tijd met den gewonen pieterman verwisseld geworden was. Voor 
het overige geschiedt dit door het volk nog algemeen, en onze 
visschers en kustbewoners hebben niet eens eene bijzondere be- 
naming daarvoor, en gebruiken in het algemeen voor deze vis- 
schen de namen van pieterman , pietervisch, en ook , vooral 
voor de kleine soort , dien van Steekvischje. Deze soort 
gelijkt inderdaad ook, ofschoon slechts schijnbaar, zoo zeer 
op den gewonen pieterman, dat deze verwisseling zeer begrijpe- 
lijk is. De hoofdkenmerken , welke haar onderscheiden , zijn in- 
tusschen standvastig en gewigtig. 
De kleine pieterman bereikt naauwelijks de helft der groot- 
te van de gewone soort. Zijn ligchaam is meer ineengedron- 
gen, en dus naar evenredigheid hooger , vooral bij het ach- 
tergedeelte der eerste rugvin ; van hier helt de ruglijn , naar 
den kop toe , aanmerkelijk af, hetwelk bij de groote soort geen 
plaats heeft. De tweede rugvin en de aarsvin zijn veel korter , 
en deze heeft slechts 25, eerstgenoemde slechts 24 stralen. De 
kop is nagenoeg zonder schubben. De stekels boven het oog 
ontbreken. Er is aan de onderste helft van het ligchaam eene 
tweede zijstreep aanwezig. De lippen zijn van draadachtige aan- 
hangseltjes, als franjes, voorzien. De rijtijd heeft in het voor- 
jaar, en niet in den zomer plaats. Eindelijk is ook hare kleur- 
