t -7 
tintc furit ut {cquentc anno fpotc tcfhbilis fiat fegcs imprpffis ucfhgio feminibus 
qupunui foli diffcretia admonet terrp genera in fruges dcicribcrc. 
I Gitur Catonis bpc fcntcntia.Inagro craifo St laeto frumentum fcri.Si ucro ne 
bulofus ei! fit eidem raphanus milium panicum. In frigido St aquofo prius l~e' 
renduipoftca in calido. In folo autc rubrteoio uel pullo ucl barenofodi no litaquo 
ium lupinu. InCreta St rubrica St aquofiore agro adoreum. In licco St no berboio 
nCC ul nbrofo triticum :in folo ualido taba uiciam uero qminimc aquofo bcrbidocp 
Siligine St triticum inaperto loco edito ut folcqdiutifhmc torreant lente in frutc 7 
(fto exrubricofo qui non fit herbidus. Hordeu in nouali St inaruo:quod rcftibile 
pelfit fieri. Trimcftrc ubi femente maturam tacere non poiht St cuius craifitudo iit 
rcibbilis. Subtilis &illa fentcntia ferendi ea in tenuiore terra qup no multo indiget 
fudu utcytifus St cicer: exceptis leguminibus qup ucllunt c terra qup non fubfecaf 
unde St legumina appellata quia ita legunt . In pingui autc qup cibi funt maioris 
ut olus triticum fihgo linum. Sic ergo tenue folum hordeo dabitur. Minus eni ah' 
menti radix pofeit leuior terra dcniiorq; tritico. In loco humili faradoreu potiusq 
triticum icretur. Temperato St triticum St hordeum. Colles robultiusdeci minus 
reddunt triticum far 6c 1'digo St crctofuin St uligmofum iolum fortiuntur. 
St St in frugibus o (lentum fcmcl qued cquidc inuencrim accidit.p.clio CNI 
Cornelio Conf.quo anno fuperatus clt HainbJ. In arboribus enim tunc nata pro / j / n 4>C’frth Mtn < rinnfti * 
duntur frumenta. 
E Tquoniamdc frugum tcrrpqu e generibus abunde diximus :nunc de arandi 
ratione dicemus. Ante omnia pgypti facilitate commemorata. Nilus ibi coloi '+i :i('t • - T </} 'yfv fCt'**? u. 
uicc fungens cuagari icipit ut diximus a (oKlitio aut noua luna ac primo lente dei/ 
dc ucbcmentiusqdiu in leone iol clt:mox pigrefeit in uirginc tranigreilo atque m 
libra rcfidet.Si xii. cubita non exccilcrit fames certa cil ncc minus fi ii xvi efupabit 
Tanto enim tardius decidit quanto abundantius crcuit St (emente arcet. Vulgo crc. 
debatur a dece(fu eius iercrc (olitos:mox fues lpcllcic uciligns femina deprimentes 
n madido folo St credo antiquitus facfhtatunv.nuc quoq? non multo grauiorc opa 
S d tamen inarari certu c(l abiccfta prius femina in limo degreffi amnis: boc fit rio' 
uembri menfc incipicntc:acpo(lca pauci runcant quod botaniftnon uocat. Reliqua 
pars non nificum falce arua uifit paulo ante kl. Aprilis peragitur autc mcnle maio 
lupula nunq cubitaluquippe labulum fubcil granuquc limu tantum continet. Ex 
callentius tbcbaydis regionibus trumentu q paluilris perptus iimilis ratio : fed fpli/ 
citas maior babydomp ac lcleucipcupbratp atqi tygri reltagnantibus:quonia ibi riga 
di modus manu teperatur. Syria quoque tenui Iuleo :cum multifiria in Italia ocffcol 
boues ad lingulos uomeres anhelent. Iniomm quidc parte culturp:fcd in hac maxi 
me uaiet oraculum illud quidqt regio patiatur. 
P Omop plura genera culter uocatur inferius prpdcnfam priufqua profundatur 
terrarn locans futurilq? (ulcis uciligia prpfcnbens inciiuns quas rcfupinus in arado 
Mordeat uomcr.Alte^c genus clt uulgarc roffra uti ucCtis. Tertium i lolo facili nec 
toto porrccftum dentali. (cd exigua cufpidc in rollro latior;hpc quatto generi cxacu 7 
tior in mucrone f a (ligata eodcqi gladio fcindcns iolum &acic late^: radices herbav 
f cans non pridc lnuctuminrhctia gallip duas addiderut rotulas quod genus uocat 
piamnoratinmcufpifq? effigiem palp bab&. Serunt ita non nifi culta terra St fere no 
uadatitudo uomeris ccfpitcs ucrfat:(cmcn protinus iniiciut:cratcfqi dentatas fuper 
trahunt. Nec iarienda funt hoc modo fata.fcd pro telis binis terniiq; fc arant. Vno 
m S° boum cenfcri ano facilis foli quadragena lugera d.fficilis tricena iu(lu eil. 
