Tiijftrcn- 
irx raiioiie 
cclcris. 
Sigillari/i 
i^rgtlla 
qux. 
V^fA denf.i 
qttif. 
ArgilUBo- 
mnienjis 
quA . 
TaJc ornum 
quod. 
VenenAtA 
fotionis re- 
medium. 
228 Vljisis Aldrouandi 
nempe duodecimum iegit. Haflcniis de Argillis, quK quainuis a candore nomen ijnj. £ 
ncrint: nihilominus varij etiam coloris oblernantur. Alite fu nt nigra: , alite Intete, 
magnam tenacitatem participant, alia: punicem, virides purpurea:,ca:rulea: ,&cinctei, 
ex quibus omnibus pigmenta parari poilunc, & vafa fingi , dummodo Argilla: diligcn. 
icr elaborate fucrintJtem Argilla odorifera inucnitur in Regno Bengalagex qua fifti. 
lia egregia forma ntur.Immo eruitur e monte IVtaiclIa in Aprucijs terra fimiiliina Argil- 
la: ciijcrea’,qna' bituminiSj&fulphiiris odorem fpargit. 
Prater colorem, -3c odorem Argillarum, ab carundem loco natali, &fubftantia, alite 
cmctgimt differentia-ifiquidem nonnulla: fpecies tenuius, alia: vero miniis dticipof. 
fnnt. Ideo nobilitate pra’ftant,qua> tenuius ducuntur. Proptercaolim Romteoften. 
debanttirduo fidilia in templo confecrata propter tenuitatem Argilia:, certamine^ 
duorum fisulorum , vter eorum tenuiorem Argiliam duxilfct. Quamobrem Colu, 
mella huiiiTmodi delicatam Argiilam figillariam appellatiit , cum imaginibus , &figil. 
Jis fit aptiffima,& Hippocrates 7 ■ r xspc£A(«)'’i' , <«/ indigitaiiit. Crailiotis 
autemlubftantiarcftiliaAigilla cinerea dura , qua typi tormentorum bellicorum ma. , 
iorum , nempe bombardarum formantur . Item Parifijscft Jliiiiius iena mimipatus^ 
ambiens partiam infulam,qUa: in littore habet terram huitiiinodi typis valde idoneam, 
quxctiain fi fit huraida,meralla liqticfada recipit, ad differentiam aliarum liiiiiis ge. 
neris terrarum ,qtia:nifi fuerint cxficcatx , metalla liquida nen admittunt. In Valde 
burgia Germani* nobile genus Argillx nafeitur, quod dcnlx, pinguis, & renacifc 
cft iubftanti*;idcoq;vafa ex hoc formata neq; ignibus Ixdnntur.neq; forbent,neqiEs. 
fudant liquorem : his aqua fortis Antiierpiatn atq; Venerias defertur. Viceverfain 
Gifeiana Regione Terra cinerea & rariflimx fubftantia: innenitiir, ex qua fafta vafa, & 
vinum, & alium liquorem exfudant. Item Pitan* vrbs Aco!idis,& Maffia oppidum Hi. 
fpanif vlterioris non procul a Tartefo producunt Argiilam adeo rara’,& ptimicofadtib- 
ftanti* , vt lateres cx iila formati aqua: fupernatent . Ab hac diucrfa eft Argilla dukis 
Columella’, quam ad tegulas 5c lateres aptiffimam commendat. 
Hincconfideraiidum clt, quod ratione Regionum,Arg-ilJa in qualitate &Aibftanw 
variant. Argilla Bononienfis cinerea, cxcoda albedinem acquirit, & ignem difficiiltefg 
tolerat, ex hac patinaj^Sc vrcei formantur. Alia cft Argilla fublutea Bononienfis, cx qui 
ollaparata’ignirdiftunt . Argilla Faticntina cftniuei coloris, propterea cxillafiagun- 
tur vafa,qu*Balearica nimirum Maiolica imitantur. Eft etiam alia terra alba Argillf 
fimilis, quam Plinius Tafconitiin vocat, exhac catini pro fundendis metallis paramur. 
Hodie Terra alba Tofeonio fimilis e monte Carolo prope Pilas effoditur, qux Terram 
Valentie,&Trcgnanda:a:mulatur;cx hac apud Pifanos finguntur vafa, qua; vitrum fu- 
fumin fornacibus cotinent,iieque oroittiteda eft Terra cinerea Norimbergenfis,cxqni 
vafa ad Orichalcum fundendum formantur. Pariter Argilla Ipfen fis ve heincntiit ignis 
reludlattir, plumbei cft coloris,& mantis contredfantcs liuido colore inficit.Exhactct- 
ra finguntur vaia trigona , qna:cnm quodammodo figuram crucis aiinulentur abAiiri- 
ficibuscrucibula nuncupantur, iuxta formam hic dclineatam. Eft- autem Ips Pannonis 
fiiperiorisoppidum.quod nonnulli Vsbiu Ptolemei efle opinautur.Itaqjex hac regione 
ad nosraittunturhuiulinodivara,Crucioli Italis didta, Gallis CroletGra:cisj;o»w, fi- 
ne ;i.:. aror diciturfci!icetvascxArgiliaftiforium,inquo metalla liquantur. HcfichiusH 
exponit typos in quos liquefadiirai inctalliim transfunditur vt varias figuras 
recipiat. 
Apud Abyffinos Argilla nigra repetitur, ex qua magnas patinas conficiunt. Arctij 
eft Argilla fabuli modo afpcria,cx qua va. fonnatum,& in igne pofituni inflat vitri lic 
diitnr quare Opifices coguntur cum hac Argilla aliam permifeere. In Africa , & Hifpa- 
niaex Argilla cruda parietes coiiftrimnt, qui ventorum, imbrium, & ignis iniuriainfu- 
ftinentes diutiffime incorrupti durant. In Lulitania Argilia eftrubra,cx qua vafa qui- 
dam pietiofa aduerfus venena fonnanttir , fed Iia:c ex hac terra colata fiunt , nam ex 
eadem non colata vafa viliora finguntur . Hsc terra , fen vafa cx eadem,lingua: tadu 
adcdlunt glutinofa, vt eidem pcnfilia lutreant; in hisliqiior infufns, vrgenteaftu, mi- 
rum in modum refrigerat : pr*terqttamqudd venenata potio in hiiiufmodi vafi.sium- 
ptanequaqiiam Isdcrc potell , quoniam vis veneni occulta Argilla; qualitate obtun- 
ditur. Nonnulli puluerem tefta: horum vaforum in dcntificijs adhibent, & mulieres 
rus 
