Mufei Metallici Lib. II. 
261 
j„j.5pugnabiiis€uadit,aiiri neq; fluCtuSjUcq; vis aqiUT huiufaocUinoiemdigolucr e ^ 
OUcat.Puteolano puiueiiaiTiaiilauir Terra qugdam in agro Romano cffo/ra,qu£iabu- 
liloco caici commixta agglutinandis in axiificio Japidibus materia firapti(fima,’qLi;uj 
Romani in fabricis vmntur: fiquidcm,tradtu temporis, inftar puteoJani pulaeris,in la- 
pideam fubftantiam degenerat iquamobrem hanc Porcdlanam Vulgo vocant, corru- 
pto a Pozzoiana nomine,cui eadem natura incft.A terris compoiitis noneft atcendiim 
illud metallica: terrigenus, quod Rufma nuncupatur, quod excremento ferri eftfimi- Rufmi^ 
le,non tamen atque pondcrolum,colorefHlcu,& terram leuiteradiiftamiinulatur.Hoc quUfit, 
Rufnuintenuiilimumpolliuem redatSumcum dimidia partecalcisviui,&futficicnti 
quatitate aqua: in ma flam rcdigunt,qua partes pilis tecias balneum ingrefluri illinunt, 
vtbrcuillimo temporis fpatio omnis pilornm fylua decidat,dum tamen aqua t£pida_j 
' jj partes abluanturt licque cutis, & lenis ,& ablq.tvlio pilorum vcftigio nitida remanet. 
Hoc pfilothrum in Gracia, Alia minori , Syria, Arabia, Aegypto, reliquilque Turcaru 
Imperatoris Prouincijs non lolumapud Ditiores ,fed etiam apud hc mines proletarios Rp,othrHm 
infrequentiflimo eft vlu . Beiloniusfcribitfodinam huius Terra: in Aiu minori ab Im- 
: peratoreTufcarii X VIII. M. aureorum locariringensfanc eft veeftigal ex re tam vili,& 
: abieda. Idem BclIoni«s a mulieribus tanciimid adhiberi diuulgat, cum viri huiufmodi 
rem tanquam eo fexu indignam afperncntur. Sunt tamen, qui promilcui vius effe ,& 
avinsnequaquamnegligiaircucrant:vcllereautcmpiIosadornatum ,& mundiciam 
^ corporis Antiquitas conlueuit, idq; voHellis, dropace, pfilothro, vifco,& refina molie-' 
' ktunquinimd pumicisetiaad hocpraftanducrat vfus,vtOuidiushocverfufatetur. 
AVe tua. mordaci famice crura teras, 
I' luuenalisquoq; huc refpicicns cecinit. 
auritHsCtUminftpnmice Inmhnm. 
Pmerquamquod apud Antiquitatem erant;mulieresvftrices,& vftricul* cognomi- 
' Ciiata,qux erumpentem genarum lanuginem, aut aliarum partium adurebant jiminoab 
hoceodemofficiodepilatricesctiam vocabantur. _ ^ 
Inter compolitas terras non infimuTi occupat locum terra bituminofa,& pra:cipue 
celpcsbituminoius in Belgio foflus,quem patrio nomine Turf appellant. In multis 
■ Selgij Prouincijs Geldria, Brabantia, Hollandia, & Fnfia, in Germania etiam, vt iii_a 
montanis Mifnir locis, id terr» bituminofe genus effoditur ; quod Sole excodium igni 
pabulfi minime contemnendum pra-bet : lic enim prouida Natura populis illis prolpe- 
sit, &forfitan melius, quam nonnullis Scytharum populis, qui lignis egentes, offibus 
ignem alere feruntur. 
Quamuis autem in illis Regionibus aliqu» fylpa: ca-du« inueniantur, nihilominus 
, copia arborum ca:no obrutorum a Aid uum ignem alere minimeporefttquapropteref- 
foliliscelpes lignorum vicem explet, licqicoquendis cibis, &foiiend is corporibus eft 
; aptillimus. Hoc autem non eft Nuperorum inuentum , fed etiam Plinij a:uo , huiufmodi Cefies fof 
gemibus fuit cognitum. Locus Plinij eft, vbi de Cauchis Frifia’ Populis loquitur. Caf. (intius. 
D tmq-, mamhus lutum •vemo mugis, quum Hole fia antes, T erruiibos, & rtgrntta Septe umor, e •vijce. i g. e . j , 
«/(Mmw/.Huiufmodi Terra eft luculentum ignis pabiiIum,ob copiam admixti bitumi- 
nis, id odor granis acccnfa Terra: indicat,quem odorem Incola afperfo falc corrigunt. 
Eft autem ita facilis ad concipiendum ignem hac Terra, vt quandoqiin Brabantia in- 
tegra lugeraconflagrauerint. 
Huius Terra, feu cefpitis plura genera colore, lenitate , & pondere diferepantia re- 
cenfcium . In primis lummopere probatur, quod ponderofum eft ,& duritiam quam- 
dam laterum coiftilium imitatur,& in aquis raerfum inter catera genera fubfidct, tar- 
deq; igiicmconcipit,ledconceptunidiutiftimcferuat. Secundum bonitatis gradutn_j 
obtintt illud genus, quod aliquantii per eft grane, mediocriter denlum, fegmentis vir- 
gultorum intermeantibus, & paluflribus cannis intercifum. Omnium vero deterrimum Cc/pimm-j 
eft,quod rarum, inane, & fungolum,quod accenfum odorem Mephitis terra cxhalat,& generu va. 
nitrofa quadam fuligine oculos Circumflantium mordicat. HocpoftrcmumvfuiCi- ria. 
uiuni non expetitur, Icd tantummodo cortinis Cereuihanorum inftamandis,& coquen- 
dis inferuit. 
Eft 
