Mufaei Metallici Libi 1 V. 
VSVS IN RE NAVTICA. 
N avigandi vfus, ope Magnetis , & chalybis, Antiquitati iricognitus , a Fla- 
uio quodam excogitatus traditur. Ha;c autem res, qua Naucleri ad polos dii 
riguntur, pyxis Nautarum, fcu pyxiduJa Magnetis appellatur, in qua eft acus 
fcrreavi Magnetis imbuta , in gnomone nanigatorio fuper quamdam culpidcm , in- 
(larperpcndiculi , infidens , & lineam meridianam ad demonftrandas quatuor C*li 
plagas, nempe Auftrum , Boream , Ortum ,& Occafum demonftrans. Hac igitur ar- 
te Icturum Nauta; curium fufcipiunt, &immenfa maris fpatia metiuntur. Immd 
(jiiantum itineris Iit perarum,* peragendum remaneat, optime norunt, vt tandem 
jiiilocumdeftinatumpeiueniant. Quamobrem Caelius Galcagninus, in libro de re 
Nautica, noftrosnaiitasfadiciflimosappellat, qui in parua tabella , regiones, oras, 
fcopulos, infulas, promontoria, portus, &deniq; faciem totius maris circumferunt! 
Adliuiusfimilitudintmhabemus,apudPlautum,Veiforiurainftrumentumnauticum' 
guo Prifciolim cognofcebant vnde venti flarent, confequenterq; an mare nauigan! 
itsadmittcret. Hodie quoq; ad notitiam Ventorum, in pyxide varis deferibuntur 
Ite, quadam redis, & quadam obJiqus, quibus nauem Nauclerus regit. Lines 
tigr£ ptacipuos odio ventos demen lirant , virides eos , qui a medio veniunt , rubrs 
guartasindicant. Idcirco, qui Jocum aliquem nauigio petunt, infpiciunt illam li- 
nam, qustediaed tendit, vtiter,exanimifententia,fuccedat. V. G. Ii quis Genua 
Ahadriam petere velit, ne in fcopulum aliquem incidat,proram nauis inter Oftrum, 
SSyrocum ditigunt. Hoc igitur inlirumeto moniti Nauts,quamuis caliginofo Cslo, 
liinprofundo pelago verfentur, femper, ope acus nautics,ad Septentrionem cur- 
(iini dirigere pofliint. 
C RdiquumelljVt aflignetur ratio, qua inftrumentum huius generisperfcdlum fabri- 
«ripollit. In hoc igitur conftruendo.Portafex conditiones feruandasclfe docet. Pri- 
niofumitur ferreus obelus', vel acus ferrea ex purgato ferro, vel puro chalybe fabrica- 
taiSecunddpundla polaria Magnetis leui idiu mallei percutiuntur , & ftatim illis acus 
[ttlricatur, quoniam illicd virtutem fc vertendi,ad polos recipit. Tertio, quando fer- ■ 
® ad Boream verti debet, Auftralis parslapidis tangatur, lin ad Auftrum,BoreaIis. f 
lliartd ferrum femel Magneti affric.itum, nullo alio ferro, vcl Magnete tangatur , fed 
I iipyxide diligenter cullodiatur, ne ferrum inebrietur , & virtus euanefeat . Quinto 
tklusferreusMagiieti proportionatus e fle debet, ne Iit valde magnus, vel nimisexi- 
jiiiii.Sexto cufpis obeli , vel acus polum oftenfura, non fit acuta, fed planiufcula : fic 
(iiifflmelius vim magneticam recipit, atq; retinet. Quamobrem, his feruatis conditio- 
•fajliuiulniodi ferrum fpatio annorum centum ftiam virtutem conferuabit. 
Hisimdledis, dusadhuccirca Magnetem enodands difficultates fuperfunt. Pri- 
Beft, qua ratione lapis hic ad polum Ardicum dirigatur . Nonnulli fy mpathiam_j 
Di]Midam cum ftdla polari ei inclfe credunt: quapropter quidam in haniionica_* 
tadiconfonantia, nomine Magnetis,caudam Vifs minoris intelligunt. Hsc opinio 
Jsliquibusrefdlitur, quoniam Magnes polum etiam Antarticumrcfpiciat.Alijexi- 
ninaruntideomodo fieri pofie , quo Heliotropium , Lupinus, Tragopogum, Lotus 
%ptiaca,&alis planta' Solfequis operantur , dum tota die ad curfum Solis fe_j 
'enutit. HacetiamfententiamuJtisnon probatur, quoniam Sol motu,& luce m 
Kundum fublnnarem praclarc agit , ciim propiiis , quam fteila polaris ad terrara_j 
a«wat. Alijiomniaruntfub polo montes ex ferro, vel Magnete a Natura eflecon- 
wtos ,ad quos , per fimilitud inem , Magnes impellitur , fed fi hoc eflet verum , hu- 
wwditnontesvaft.-camplitudinis ferrum raucrene, nra;fertim otiando naues nro_ 
c inliiixu ftellarum , id euenire putat ab influxu , & vinculo amoris, quo catleftia 
“ uiiauaCbiinuicemrdpondent .-liquidcni tam ferrum, quam Magnes, iuffu 
fcno Dci ab influxu iiJius llelj.T polaris generantur ^conlequenterque natur; 
Bbb 2 
: naturam, 
& pro- 
