Mufasi Metallici Lib.lV. 745 
j\ quidem hunc rabiem de collo animantium vtilitcr fu, 
Lndi tradiderunt, veluti Gratius poeta in libro de venatione his verlibus cxarauic. 
' . ■— ' cotlnrzhus ergo 
Sunt tjut Uctfugx cri/lasieiducere Melis 
‘ lulfere, aut facns conferta montlia conchis. 
Et vtuum lapidem, & circa Melitejia neiiunt 
Coralia &c. 
Tandem quando equus eft efferus , & regi non poteft , exigui; , & rotundi Silices vtri- 
que auri intrudendi funt, nam ambabus (ic inclufis auribus,equus mitis tanqua.n_, 
ouisrcdditur. Hoc autem arcanum Mizaldus cuidam Equifoni Regis Nauartsacce- 
ptum tefert. 
DE lapide calcario. 
Cap. LVl. 
nomenclatvra, etymvm. 
Et Natura. 
ALCARIV.Vf faxum nomen inuenit acalce,qute exilio paratur, 
ita nuncupata , quoniam in parietibus, & alijs Kdificijs, lapides caleat. 
Huiufmodi laxum fere vbiq; eft obuium , & aliquando marmori fimile 
inuenitur , quale eft ragenfe, vt Boetius notauit, quia nigris, & can- 
didis venis infignittir ■ Interdum omnino album , & quandoq, fufcum 
eruitur. Cato Cenlorius,refercnte Plinio, calcem ex lapide vario im- 
i Alij exalbofaxo calcem meliorem, & ftruiiur® vtiliorem prsdicant. CJu* 
autem ex faxo fiftulofo paratur , eam terftorijs tantummodd idoneam efle iudicant. II- di/i 
laro vero, qu^ ex Silicibus conficitur, neque tedtorijs, neq,a’dificijs accommodari 
lereferuni.Tandcm aliqui Treuertinum faxum, pio calce,ad parietes dealbandos com- 
roodillifflum elle opinantur. Nos ex faxo calcario cinerei coloris calcem pro a’dificijs, 
&teaorijs paramus ,& ex faxo calcario albo , ad dealbandos muros, calcem idoneam, 
{(vtilem eliciamus. 
pRiEparandi ratio. 
I N Fornace ad hocopusconllrucla. Opifices, qui Calcari; appellantur, hunc lapi- 
demcreniant,qui vftus,calxviua nuncupatur, quid ignem potentia infe contineat. 
Nam calor ille in calidiffimo , & ficcilfimo fale calcis confiftit , & quando illi aqua 
“frigidiflima,&humidiffima additur ,ob fubitum contrariorum motum , ftatim calidi- 
tas calcis in adium deducitur . Hoc idem accidit genuino fulphuris oleo , quod , fi fri- 
gidi aquE in vafevitreo mifceatur, ita calidum redditur, vtvas manu vix contineri 
poffit; cum huiufmodi oleum calidilfimum , 8c ficcilfimum fit , quo Chirurgi ad cauteria 
inurenda vtuntur. 
Putarunt nonnulli hanc caliditatem in calce viua excitari, propter obftrucTionem, 
Stic fuit opinio Petri Aponenfis. Alij, vt Thcophraftus,fcripleruntin cai, ce ignem 
latitare, fed non percipi fine materia ,affufa vero aqua, in adtum deduci, &iffim vapo. 
tctxhalare. lulius CafarScaJiger feriptismandauit in calcis meatibus, confumpt;t_.j 
gtnuina humiditate inefte ignem. Is, vt ipfe inquit, ingreflum aqUE fugiens, & le iti-u 
fattesfolidiores contrahens ,ftipat fe ipfum, atqjcondenlatione acuitur, quoniam_j 
talcisgleba , cuius femilfis tantum aqua tegitur , quanta extat extra aquam , incalelcicj 
Kcepto fcilicet inrro calore illo , qui exui fit. Commentator in Theophraftum de igne, 
italigcrumrcprjhcndkjcum in calce no accidat, vt pars habeat aquam,& pars ignem, 
Rrr nam 
Li.de igne. 
Exercit. j . 
feei.g. 
