Vlyfsis Aldrouandi 
E 
DE TOPAZIO. Cap.LXXXV. 
SYNONIMA, ET ETYMVM. 
V M Plinius gemmis virentibus Topazium annumerauerit, non erit ab 
re poft Smaragdum, de hac gemma differere, qua; Latinis Topazius in 
oenere fominino,& etiam Topazium in genere neutro infleflitur.Grs- 
cisflownC'»' ^‘fe,itemr!iira^/or neutri generis in Apocalypfi,& Exo- 
do dicitur, quoniam eft gemma nona ApocaIypfis,& ponitur fecundo 
loco inter gemmas Rationalis. Trifyllaba autem voce »o3rafoc,feu 
voVafor apud Dionyfium, de litu Orbis, legitur. Etymologiam hanc deriuant trapV »6 
nimirum aquxrendo, quoniam cum olimTroglodyta’ Predones diutius fa- F 
me & tempeftatc prcffi herbas , & radices ad viflum quiritarent , tandem hanc gem- 
mam primi inuenerunt. Alij deducunt etymum a Topazo infula maris rubri, in qua_* 
huiufmodi gemma excellentiflima, & praeftantilfima inuenitur. H«c fententia eft con- 
Taft^us Marbodei, qui in fuo Lapidario lic canit. 
tnfuU, ^lormuisaufiiem Topanius infula gignit. 
Italis dicitur Topazzo, Gallis Topaffe, Germanis EinTopafs, Hifpanis Topazio. Ali- 
quibus tamen Latinis Topafius, & Topatius fcribitur. 
DIFFERENTI/E, et locvs. 
M V LTA de Chryfopralijs , Chryfolithis , & Chryfopatijs a Plinio traduntur, 
fcd adeo confufa , vt nihil inde certi colligi polFt . c^uandoquidem li pon- 
dercmusconditionesTopazii.&Chryfopatij Veterum, proculdubio vide- 
bimus has Chrylolitho Nuperorum competere, in qua gemma color Smaragdi, fed G 
dilutior obferuatur, cui nonnihil flaui coloris ineffe videtur. Huic \ iror eft a ureus, & 
Chryfopatius,nccnon mater Smaragdi vocatur. Hicanoftris Gemmarijs Chryfoli- 
thos appellatur, quoniam aureus color in virid i refulgeat , qui, nodlu , fi admoto igne, 
vehementer Iplendeat , Chtyfolampis apud Plinium erit. At Chryfepraflus cum hac 
gemma confunditur, cum parum ab illa dilcrepet 
° Hodie Topazij Gemmariorum aurei fimt coloris, & inter Chryfolitbos Veterum re- 
rh.rrMi cenfendi , fovtaffis a Plinio Chrylele^ri , & Mellicbryfi nuncupantur : namque nomen 
/ V ' Chrylolichi tanquam genus omnibus gemmis aureum colorem habentibus Antiquitas 
l Tte applicauit. Color nullo alio colore eft intermixtus, & limilis aquar, in qua crocus, vel 
Chryjei - tpn-fint. Hj iapides,ratione loci,diftinguuntur;nam alij Orien- 
Mllulir-ifi tales, & alij Euro pei nominantur . Orientales Iuik , qui , ad inftar purilfimi auri , ruti. 
muun jj . j[,ys gemmis. Adamante excepto, duriores lunt . Hoi tiiii alij in colore funt 
dilutiores, fed qui medio modo fe fe habent, pradlantioics elfc teruntur . Europei ad 
modum Chry ftalli funt molles,& in aureo eolore,vel mul:um,vcl paru nigricant. Qui- H 
dam palfim iruieniunuir in Bohemia aureo colore iplendentes, &ab Orientalibus non- 
niliduritie dilcrepant . Orientales in Aethiopia , in Arabia rcpeiiuntur, fed pr^ftan- 
tiores in India, & Badlriana eruuntur . 
Quoad molem, Aiifelmus Boetius narrat aliquando repertum clle Topazium perma- 
gnum, pondo duodecim,ponderantem.lmm6 vidiffe fatetur Bohemicnm,duarum vliia- 
lom. ?um longitudine, & trium latitudine Rodulpho 11. Imperatori donatum.Nos in hac ta- 
bella aliquas differentias reprefentamus , vbi etiam aliorCi lapilloru icones delignatur. 
Primo loco in hac tabella delineatur qua-dam gemma ex Aflyriaa!Iata,valdcfimilia 
Machumte fruffui Indorum, fpicndorc radiabat, & in illa, tanquam in Ipeculo ,cuntfa 
MignituM jjijc] 3 je,<taconfpiciebantur,at quodammodo aureo colore oblcuio nitebat, idcoque 
Oculus aliqua ex parte amulabatiir . H*c a multis oculus Bonis appellatur. _ 
uisgmmu, loco delineantur oculi Scpi;e,qtii gemma- clle videntur, namque cryftallini 
humores oculorum Sepia funt diaphani,& hciriiphaiici ; quapropter ex duobus fimul 
iunClis monilia conficiunt. Temo 
