C 65 ) 
De kruidkundigen houden hee gantfche gewas voor zamentrekJcende, zuiverend 
en atzettende , dienstig tegen de onttleekiiig des raonds en der keele , als mede 
tegen de fcheurbuik en alle bederf in den mond; tegen het zwellen der amandelen, 
enz.: de wortel tot poeder gemaakt , en vier of vijf lood daarvan met wijn of 
inalvafier gedronken, bevordert de geboorte, drijft de pis en de maandltouden af ; 
het kruid met den wortel tot poeder gemaakt, en gedronken, meent men dat de 
vloejende wonden opdroogt: de wortel wordt bij fommigen in het voorjaar op- 
gegraven , en , klein gefiieden , onder falade gegeten. 
De bloemisten , dit kunnen wij hier nog bijvoegen , onderfcheiden de veele 
foorten van klokjensbloemen, in groote en kleine piramidaale , met witte, vio- 
lette, blaauwe en purpere bloemen ; de klokjensbjoem , met perfike, gekartel- 
de, ronde, ruwe, minder -ruwe en netelbladen , en met blaauwe, witte of 
purpere enkelde en dubbelde bloemen : deeze allen worden door fcheuring in 
Maart of April, voordgekweekt : de kleine veldklokjens, of vrouwecfpiegel, met 
langwerpig , gekartelde , doorgewasfen hartsvormige en langwerpige gekerfde 
bladen, en met purperblaauwe, of witte, kleine of groote bloemen , worden door 
het zaad voordgekweekt, en kunnen geen verplanting lijden : over het algemeen 
groejcn zij bestin een goeden, losfen, wat zandachtigeo grond. 
Zeker Hoogduitsch hovenier wil, dat, onder anderen, de klokjensbloemen niet 
langer dan drie of vierjaaren op eene zelfde plaats kunnen blijven (laan, zonder 
te verarmen, of gevaar te loopen van geheel uittegaan; binnen dien tijd , zegt 
hij » hebben zij der aarde alle vettigheid onttogen ; derhaken moeten ze alsdan 
opgenomen, en de aarde verbeterd worden; hiertoe fpit men dezelve ter deega 
om , en brengt op een voegelijke diepte goede vette mest aan ; voords verdeelt 
men de planten, neemt de zwaarfte wortelen, en ooK die hol geworden zijn, weg 
waardoor men de moederplanten als verjongt, en dan kan men dezelve op nieuw 
planten, raec dat gevolg, dat men weder fchoone bloemen zal bekomen. 
De derde bloem aan de rechterhand is weder een viooltjen , waarvan in onze 
voorgaande bladen breed genoeg gefproken is. 
H 
